Uzun süre ekonominin mantığı basitti. Üreten kazanırdı. Değer somuttu. Tonla, kilowatt-saatte, adet başına maliyetle ölçülürdü.

Dijitalleşme bu çerçeveyi genişletti. Deneyim, ardından anlam devreye girdi. Ama bugün daha köklü bir kırılmanın içindeyiz. Değer, üretimden koparak belirsizliği yönetme kapasitesine taşınıyor. Ve bu kaymayı en iyi anlatan kavram ‘güven’.

İtibar ve güven aynı şey değil

İtibar geçmişin birikimidir. Zamanla oluşur, hikâyelerle taşınır. Güven ise geleceğe dair bir beklentidir. Yani, henüz gerçekleşmemiş bir davranışa verilen kredi.

Rekabetin yoğunlaştığı, alternatiflerin çoğaldığı ve tüketicinin karar sürecinin bilgi yağmuruyla fazlasıyla tıkandığı ortamlarda, ürün kalitesi tek başına yetersiz kalıyor. Çünkü kalite artık geçilmesi gereken ama rekabet avantajı yaratmayan bir taban. Bu eşiği geçen aktörler arasındaki farkı belirleyen şey ise güvenilirlik. Bu da kurumsal tutarlılıktan geliyor.

Niklas Luhmann, güveni modern toplumda karmaşıklığı azaltmanın temel mekanizması olarak tanımlar. Neden? Çünkü bireyler her şeyi doğrulayamaz. Bu nedenle karar almak için güvenmek zorundadırlar. Yani aslında kontrol etmezler, güvene dayanarak, delege ederler.

Şirketler bu........

© Ekonomim