Birleşmiş Milletler,  2026 yılını “Uluslararası Kadın Çiftçi Yılı “ ilan etti.  Bu yıl, kadınların tarım ve gıda sistemlerinde üretimden ticarete kadar oynadıkları ve çoğu zaman  göz ardı edilen temel rolleri ön plana çıkarılacak. Kadın çiftçiler,  gıda güvenliği, beslenme ve ekonomik dayanıklılık açısından merkezi bir öneme sahip.

Uluslararası Kadın Çiftçi yılı, cinsiyet eşitsizliklerini kapatmak ve kadınların geçim kaynaklarını iyileştirmek için farkındalığı artıracak ve eylemleri teşvik edecektir.

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’ne (FAO) göre; kadınlar, dünya tarım işgücünün önemli bir bölümünü oluşturmakta ve üretimden işlemeye, dağıtımdan ticarete kadar tarım-gıda değer zincirlerinin her aşamasında vazgeçilmez bir rol oynayarak hane halkı gıda güvenliği ve beslenmesinde merkezi bir öneme sahiptir. Tarım-gıda sistemlerinde çalışan kadınların oranı küresel olarak kadınların yüzde 40'ını oluşturuyor. Bu oran erkeklerle neredeyse aynı. 

Buna rağmen, kadınların katkıları hâlâ yeterince değer görmüyor ve çalışma koşulları genellikle daha güvencesiz; düzensiz, kayıt dışı, yarı zamanlı, düşük ücretli, emek yoğun ve son derece kırılgan. Toprak, finansman, teknoloji, eğitim, yayım hizmetlerine erişim ve her düzeyde karar alma süreçlerine katılım da dahil olmak üzere sistematik engellerle karşılaşmaya devam ediyorlar. 

İş Bankası, FAO işbirliği ile kadın çiftçiler desteklenecek

8 Mart Dünya Kadınlar Günü nedeniyle son birkaç günde çok sayıda toplantı yapıldı. Geçen Cuma günü (6 Mart) o toplantılardan birisine katıldım. Türkiye İş Bankası Genel Müdürlüğü’nde “Yeni Nesil Çiftçi Kadın Buluşmaları”nın tanıtım toplantısı gerçekleştirildi. Yıl boyunca ülke genelinde 10 ilde kadın kooperatifleri ile Yeni nesil Çiftçi Kadın Buluşmaları düzenlenecek.

Toplantıya Türkiye İş Bankası Genel Müdür Yardımcısı Sezgin Yılmaz, Tarım Bankacılığı Pazarlama Bölüm Müdürü Umut Yiğit, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Türkiye TemsilciYardımcısı Dr. Ayşegül Selışık, İmece Mobil Genel Müdürü İlker Mehmet Sağlam, Pazarama Yönetim Kurulu Başkanı Yalçın Sezen, Genel Müdürü Mehmet Bülent Kutacun, Eski Tarım ve Orman Bakan Yardımcısı Ayşe Ayşin Işıkgece, İş Bankası Tarım Bankacılığı Pazarlama Bölümü Birim Müdürü Hatice Erkiletlioğlu, Birim Müdürü Çiğdem Çakmak Yurdagel, İkinci Müdür Dilber Kavanoz Altınörs, Buğday Ekolojik Yaşamı Destekleme Derneği’nden Oya Ayman, Hatay, Tokat, Malatya, Burdur, Bursa, Zonguldak ve diğer illerden kadın çiftçiler ve kadın kooperatifi yöneticileri katıldı.

Türkiye İş Bankası Genel Müdür Yardımcısı Sezgin Yılmaz, İş Bankası olarak 2023 yılında Kadını Güçlendirme Bildirgesi'ni imzaladıklarını belirterek şunları söyledi: “Peki bu neyi içeriyordu? Önümüzdeki 5 yıl içerisinde, 100 milyar lira finansman, bunun yanında da 15 bin kadına eğitim desteği. Bu sadece finansal okuryazarlık eğitimi değil, dijitalleşmeden tutun, pazarlamaya kadar her tür eğitimi içeren, bir taahhüt idi. 2023-2028 yıllarını kapsıyor. Biz geçen yıl Ağustos ayı içerisinde 100 milyar liralık finansman taahhüdünü aştık. Dolayısıyla bu taahhüt yenilendi, ilgili kurumlar arasında ve 2028 yılına kadar 250 milyar liraya çıkarıldı. Memnuniyetle söyleyebilirim ki 250 milyar liralık taahhüdümüzün de, dün itibariyle yüzde 62’sini tamamlamış olduk. Eğitimde 15 bin kadın ile ilgili taahhüdümüz de,10 bine yaklaştı.”

Diğer taraftan, Girişimde Kadın Gücü Projesi adıyla önemli, güzide bir STK'mızla bir iş birliği içerisindeydik. Burada da, sektör ya da bölgesel bir ayrım olmaksızın çok boyutlu çalışmalar yapıldı. Şimdi uluslararası boyutta olan çalışması devam ediyor. “ 

Başarı için inanç ve samimiyet gerekir

Türkiye’de binin üzerinde, kadın kooperatifi olduğunu, fakat büyüklük, ölçek anlamında bakıldığında çok daha az sayıda olduğunu hatırlatan Yılmaz: “Birleşmiş Milletler, 2025 yılını Uluslararası Kooperatif Yılı ilan etmişti. Bu kapsamda da biz, bu tür çalışmalar yapmıştık. Ona bir basamak daha atlatalım dedik. Dolayısıyla Kadın Kooperatiflerini Destekleme Projesi diye yeni bir projeye daha başlayacağız. Bugün bunun için buradayız. “Kadının Gücü Geleceğin Tarımı” diye sadece tarıma odaklı iki üç yıldır yoğun bir şekilde sürdürdüğümüz faaliyetler var. Bu yıl da Uluslararası Çiftçi Kadın Yılı ilan edilmesi nedeniyle  FAO ile birlikte “Yeni Nesil Çiftçi Kadın Buluşmaları” düzenleyeceğiz.  Türkiye’nin 10 farklı ilinde bu buluşmalar olacak. Aslında bu işi "mış gibi" yapmamak için ne gerekir diye düşündüğümüzde, benim şahsi kanaatim inanç ve samimiyet gerekir. Bu tür konulara eğer başlıyorsanız, emek vermek istiyorsanız, "mış gibi" olmaması için de inanç ve samimiyetin olmazsa olmaz iki önemli kelime olduğunu ve altı dolu olması gerektiğini düşünüyorum.” dedi. 

Tarımda kadın var; gelirde, yönetimde yok

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü(FAO) verilerine göre dünya genelinde tarımda çalışanların ortalama yüzde 40’ının kadınlardan oluştuğunu hatırlatan Yılmaz sözlerini şöyle sürdürdü: “Türkiye’de tarım sektöründe biliyorsunuz 5 milyon kişi çalışıyor. Bu 5 milyonun da yaklaşık 2 milyonu kadınlarımızdan oluşuyor. Önemli, müthiş bir rakam. Peki görünüyorlar mı? Tarımdan elde edilen gelirden yeteri........

© Ekonomim