Bitkisel üretim planlamasında yeni kararlar
Çiftçinin bugün en önemli sıkıntısı pazarlama sorunudur. Ürettiğini satmakta zorlanıyor. Sattığında maliyetin altında satmak zorunda kalıyor. Hükümetin açıkladığı alım fiyatları bile birçok üründe enflasyonun ve artan girdi fiyatlarının altında kalıyor.
Tarımsal Üretimin Planlanması Kurulu toplantısından sonra yapılan açıklamadan anlaşıldığı kadarıyla 2027 üretim yılından itibaren bakanlık tarafından belirlenen havza ürün deseni listesinde yer alan ve münavebe kurallarına uygun olan ürünlerin üretimine izin verilecek, diğer ürünlere izin verilmeyecek.
Tarımsal üretimin planlanmasında 2027 yılından itibaren daha sert kurallar uygulanacak. Tarım ve Orman Bakanlığı Tarım Reformu Genel Müdürlüğü koordinatörlüğünde gerçekleştirilen Tarımsal Üretimin Planlanması Kurulu toplantısında 2027-2029 dönemi bitkisel üretim planlaması konusunda önemli kararlar alındı. Toplantıda 2027 yılından itibaren havza ürün deseni ile planlama kapsamındaki ürün ve ürün gruplarının yıllık asgari ve azami ürün miktarları belirlendi. Bu çerçevede il planlama kurullarının teklif ettiği üretim planlaması kapsamında yalnızca havza ürün deseni listesinde yer alan ve münavebe kurallarına uygun olan ürünlere üretim izni verilecek.
Toplantının ayrıntılarına geçmeden önce üretim planlaması ile ilgili bazı bilgileri hatırlatmakta yarar var.
Üretim planlaması ile destekler 3 yıllık açıklanıyor
Tarımda üretim planlaması ile ilgili ilk olarak yasal düzenlemeler yapıldı. Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde 23 Mart 2023 tarihinde kabul edilen ve 5 Nisan 2023 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Orman Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 422 Sayılı Kanun” ile 5488 sayılı Tarım Kanunu’nun 7. maddesi değiştirildi.
Torba yasa ile tarımsal üretimin planlanması, gıda güvencesi ve güvenliğinin temin edilmesi, verimliliğin artırılması, çevrenin korunması ve sürdürülebilirliğin tesis edilmesi için Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından belirlenen ürün veya ürün gruplarının üretimine başlanmadan önce Bakanlıktan izin alınması zorunluluğu getirildi.
Yasa değişikliğinden sonra Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan “Tarımsal Üretimin Planlanması Hakkında Yönetmelik” 14 Eylül 2023 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Tarımsal üretimin planlanması için büyük önem arz eden Sözleşmeli Üretim Yönetmeliği ise 15 Eylül 2023 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Ayrıca, 22 yıldır yapılmayan tarım sayımı için Tarım ve Orman Bakanlığı Tarım Reformu Genel Müdürlüğü ile Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) arasında protokol imzalandı.
Üretimin planlanması için gerekli olan yasal düzenlemeler tamamlandıktan sonra tarım desteklerinde de ciddi değişiklikler yapıldı. Destekleme modeli değiştirilerek katsayı sistemine geçildi. Destekler 3 yıllık açıklandı. Cumhurbaşkanı Kararı ile 2024-2026 dönemini kapsayan hayvancılık destekleri 26 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Bitkisel üretimde ise 2025-2027 dönemini kapsayan 3 yıllık destekleme kararnamesi 29 Ağustos 2024 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Yıllık asgari ve azami üretim miktarları belirlendi
Tarımsal Üretimin Planlanması Kurulu, 2027-2029 dönemi bitkisel üretim planlaması ile ilgili yaptığı toplantıda önemli kararlar aldı. Tarım ve Orman Bakan Yardımcısı Prof. Dr. Ahmet Gümen başkanlığında; Tarım Reformu Genel Müdürü Dr. Osman Yıldız, Bitkisel Üretim Genel Müdürü Uğur Erdem, Devlet Su İşleri Genel Müdürü Mehmet Akif Balta, Hayvancılık Genel Müdürü Salih Çelik, Bakanlık Strateji Geliştirme Başkan Vekili Göktuğ Bağlı, Balıkçılık ve Su Ürünleri Genel Müdür Yardımcısı Dr. Hüseyin Akbaş, Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdür Yardımcısı Doç. Dr. Fatih........
