2025 yılı bütçe gerçekleşmesine ilişkin veriler açıklandı ve hemen her veri için olduğu gibi bütçe için de aynı değerlendirmeyi yapmak mümkün:

“Bütçe gerçekleşmesinde bardağın yarısı dolu, yarısı boş!”

Bardağın yarısı dolu; çünkü başlangıçta öngörülenden daha iyi bir performans sergilenmiş görünüyor. Nedir bu performans; bütçede 1,9 trilyon liranın üstünde açık olacağı varsayımıyla yola çıkılmış ama gerçekleşen açık 1,8 trilyonda kalmış. Bu kadar mı; faiz dışı fazlanın yalnızca 19 milyar lira olacağı hesap edilmiş ama bu tutar 255 milyar lirayı bulmuş. Daha ne istenir ki!

Ama bardağın önemli bir kısmı da boş. Örneğin ödeneği olduğu halde yapılmayan bazı önemli harcamalar var. Yetmez mi? Ödenek verilmiş ama harcamıyor ya da harcatmıyorsunuz, sonra da bütçe öngörülenden az açık veriyor…

Bu konuyu başka bir güne bırakıp bugün bütçenin tümüne farklı bir pencereden bakıldığında ne görünüyor, ona odaklanalım.

Odaklanalım odaklanmaya ama bu konuyu iyi en iyi bilen isimlerden de görüş alalım.

Bütçeyi en iyi kim bilir, kim irdeler?

Yıllarını Maliye’ye ve Hazine’ye vermiş, bütçe ve Hazine üzerinde kafa yormuş eski bir Hazineci bilir. Buyurun bu değerlendirmeyi birlikte okuyalım...

Tahakkuk esaslı açık mı, Hazine nakit açığı mı?

Bütçe verilerine iki zaviyeden bakmanın gereğine inanırım. Birisi herkesin izlemeyi sevdiği Hazine ve Maliye Bakanlığı Muhasebat Genel Müdürlüğü’nün derlediği muhasebe kayıtları. Bu veriler tahakkuk esaslı ve dönemsel verilerdir. İşlem yapıldığı zaman kayda girerler. Bunların içinde emanet, avans gibi oldukça teknik kalemler de yer alır. Diğer bir deyimle bazen ödenek tahakkuk ettirilir, harcama nakit olarak yapılmaz.

Diğer zaviye nakit esaslı bütçe dengesidir. Bu verileri........

© Ekonomim