menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Teknofeodalizm: Kapitalizmi Öldüren Neydi?

19 0
28.07.2026

Bir kavramın ortaya çıkması çoğu zaman yeni bir dünyanın habercisidir. Sanayi Devrimi’nden sonra kapitalizm, Soğuk Savaş yıllarında küreselleşme, son yıllarda ise yapay zekâ… Yanis Varoufakis’in Teknofeodalizm: Kapitalizmi Öldüren Neydi? adlı kitabı ise bunlara yeni bir kavram ekliyor: teknofeodalizm.

İlk bakışta iddialı, hatta provokatif görünen bu kavram, kitabın bütün omurgası. Varoufakis daha giriş sayfalarında cesur bir önerme ortaya atıyor. Kapitalizmin ölmediği gibi dönüşmediğini aksine yerini bambaşka bir düzene bıraktığını savunuyor. Üstelik onu öldüren de dışarıdan gelen bir güç değil, kapitalizmin kendi içinden doğan yeni bir sermaye biçimidir diyor.

Kitabın dikkat çekici yönlerinden biri, bunu bir ekonomi ders kitabının diliyle anlatmaması. Aksine, yazar okuruyla konuşuyor. Daha önce kızına hitaben yazdığı Kızımla Ekonomi Sohbetleri’nde benimsediği anlatım biçimini burada da sürdürüyor. Bu kez mektubun muhatabı babası. Böylece ekonomi politik üzerine yazılmış bir metin olmasına rağmen kitap, teknik terimlerin arkasına saklanmıyor; gündelik hayatın içinden örneklerle ilerliyor.

Varoufakis’in merkezine yerleştirdiği kavram ise bulut sermayesi. Ona göre bugün ekonomik gücü belirleyen şey artık fabrikalar, makineler ya da üretim araçları değil. Dijital platformlar, veri ve algoritmalar. Amazon, Google, Meta ya da Apple yalnızca teknoloji şirketleri........

© Ek Dergi