Soylulaştırma (gentrification) kavramı, kentsel sosyolojide bir semtin düşük gelirli veya eski sakinlerinin yerini, daha yüksek gelirli ve kültürel sermayesi güçlü yeni sakinlerin almasını tanımlar. Kavram İngilizce “gentry” (kibar tabaka) kökünden türemiştir ve ilk kez 1964’te sosyolog Ruth Glass tarafından Londra’daki işçi mahallelerinin orta sınıf tarafından devralınmasını anlatmak için kullanılmıştır. İstanbul’da bu sürecin en görünür örneklerinden biri, Beyoğlu’nun Asmalımescit-Tepebaşı-Şişhane hattıdır.

Meyhane Kültürü ve Süreklilik

Bu hattın “entelektüel mahal” olma vasfı 1990’dan çok önce başlar. Asmalımescit Sokağı, 1930’lardan itibaren Çiçek Pasajı ve Krepen Pasajı içinde açılan meyhanelerle anılır; bu mekânlar 1960’lara kadar canlılığını korumuş, 1980’lere gelindiğinde sokakta yalnızca birkaç meyhane kalmıştır. Krepen Pasajı’nın yıkılmasının ardından oradaki işletmelerin sokağa taşınmasıyla Asmalımescit yeniden “meyhaneler sokağı” hüviyetine bürünmüştür. 1982’de açılan Yakup 2, kimi çevrelerde “entelektüel meyhane” olarak anılmış; bu tabir, mekânın müdavimleri arasındaki yazar, gazeteci ve sanatçı yoğunluğuna işaret eder. Dolayısıyla 1990 sonrasında yaşanan değişim, boş bir zemine değil, zaten bir kültürel kod taşıyan bir dokuya eklemlenmiştir.

İkinci Soylulaştırma Dalgası........

© Ek Dergi