“Ortalık mis gibi hayat koktu.”

Edebiyattan beklentinin son derecede düşük seyrettiği yıllar yaşıyoruz. Estetik beklenti, insani beklenti, siyasal beklenti, yazınsal beklenti epey zamandır gerilere çekilmiş hatta özellikle itilmiş durumda. Nedenlerini daha önce çok yerde çok defa tartıştığımız için uzun uzun tekrara gerek yok. 12 Eylül yüzeyselleşmesi edebiyatı oyun, süs, bilmece-bulmaca seviyesine indirdiği için on yıllar boyu bu acı gerçekle yaşamaya çalıştık.

Her kuşak değişiminde bu tip duygu ve durumlar normal olarak yaşanır mı yoksa bu “yüzeyselleşme” iddia ve/veya saptaması özel bir gerçekliğin dile getirilmesi mi? Ciddi anlamda okumaya 1980’lerin ortalarında, yazmaya ise 1990’larda başlamış biri olarak aradan geçen yaklaşık kırk yılda iki -belki üç- kuşak değişimine tanık oldum. Edebiyattan beklentilerin bu kadar sulandırıldığı, post-trust denilerek yazılan hemen her şeyin söz oyunlarına indirgendiği, esasında trajik bir şey olan edebiyatın eğlenceli bir şey olduğunun ısrarla dayatıldığı bir çağa tanıklık etmedim. Yeni yayın roman, öykü ve şiir kitaplarının çok azında “insan”ı bulabiliyorum, bulabiliyoruz ve ancak insanla, hayatla dopdolu klasikleri tekrar tekrar okuyarak teselli buluyorum, buluyoruz. Bununla birlikte yeninin takibi konusunda da ısrarcıyım çünkü ilerisi için ne çıkacaksa yine bugün yazılanlar sıkı bir elekten geçtikten sonra çıkacak ve zaman zaman da olsa yenilerde de beklentileri karşılayan bir çerçevenin çizildiği örneklere rastlamak umut verici.

Vecdi Çıracıoğlu’nun Maviden-Deniz Güzeldir adlı öykü kitabı tam da bu duygu ve düşünceler içerisindeyken geldi. Çıracıoğlu’nun daha önce yazdıklarını (Gladyatör: Metin Kurt, Cimri Kirpi, Sarıkasnak: Denize Dair Hikâyât…) da büyük ölçüde okumuş biri olarak nasıl bir edebiyatla karşılaşacağımı tahmin ediyordum. Öyle de oldu. İyi ki de öyle oldu…

Neden mi? Her şeyden önce Vecdi Çıracıoğlu edebiyatı, öyküyü kelime oyunlarından ibaret görmeyen hatta oraya yakın durmayan, bu tip sululuklara ciddi mesafe koyan, “Ortalık mis gibi hayat koktu.” diyen bir yazar. İnsanla dolu bir yazma alışkanlığı var ve insana dair ne varsa onu kanlı canlı anlatma arzusu olan bir kaleme sahip. Sait Faik ve Halikarnas Balıkçısı ile aynı soydan. Başka yazarları değil de bu ikisini söylememin nedeni, Çıracıoğlu’nun da bir deniz insanı, deniz öykücüsü olması.........

© Ek Dergi