Bir afet, birden fazla bilanço
14 Ekim Çarşamba günü Marmara’yı sel aldı. Su altında kalan yolları, otoparkları, mahsur kalan araçları ve yardım bekleyen insanları gördük. Trafik kilitlendi, hayat durdu. Bunlar yalnızca görebildiklerimizdi.
Bir afetin fiziksel sınırlarıyla finansal etki alanı aynı değil. Sigorta ve reasüransta tek bir olayın çok sayıda sigortalıyı ve teminatı etkilemesine birikimli risk (accumulation) diyoruz. Bir sanayi bölgesindeki aynı yağış makineleri, stokları, depoları ve enerji altyapısını etkileyebiliyor.
Sonuçlar sigortacıların bilançosuyla sınırlı değil. Üreticinin kaybı tedarikçinin alacağını, müşterinin üretimini, lojistik şirketinin gelirini, bankanın kredi riskini etkileyebiliyor. Kamu da altyapı hasarı ve müdahale giderlerini üstleniyor. Bir afet, birçok bilançoya yazılıyor.
Selin faturası büyüyor
2009 İstanbul–Marmara selinde 750 milyon dolarlık ekonomik zararın 341 milyonu, 2017’nin şiddetli yağışlarında ise 716 milyon dolarlık zararın 358 milyonu sigortalıydı. 14 Ekim 2026 selinin bilançosu henüz belli değil. Avrupa’da 2021–2024 döneminde aşırı hava ve iklim olaylarının ekonomik kaybı 208 milyar euroyu aşarken, 2024 Avrupa sellerinin sigortalı zararı yaklaşık 10 milyar dolar düzeyindeydi.
İstanbul'da konut ve iş yerleri için belirtilen –20 bandındaki sigortalılık oranı, ekonomik kayıpların önemli........
