İzaha davet yazısı alanlar: Banka hesabına gelen her para gelir değildir
Vergi idaresi, izaha davet kurumunu giderek daha sık kullanmaktadır. Nedeni açık: Başta bankalar olmak üzere üçüncü kişilerden elde edilen bilgiler kolaylıkla bir “ön tespit”e dönüştürülebilmektedir. Bu ön tespite dayanılarak gönderilen yazıda, vergi incelemesine başlanabileceğini veya mükellefin takdir komisyonuna sevk edilebileceğini okuyan kişi, kendisini ciddi bir baskı altında hissetmektedir. Bu baskı altında mükellef, ne yapması gerektiğini ve hangi haklara sahip olduğunu yeterince değerlendiremeden, idarenin beklentisine uygun olduğunu düşündüğü bir açıklama yapabilmektedir.
Banka girişi otomatik olarak vergiye tabi gelir değildir
Banka hesabına para girmesi, yalnızca bir para hareketinin varlığını gösterir; tek başına vergiye tabi gelir elde edildiğini göstermez. Öncelikle, söz konusu tutarın Gelir Vergisi Kanunu’nda düzenlenen gelir unsurlarından (/türlerinden) birine girmesi gerekir. Ancak, hesaba giren tutarın yasada sayılan gelir türlerinden birine girmesi yine de onun vergilendirileceği anlamına gelmez. Söz konusu gelir vergiden istisna edilmiş, geliri elde eden kişi gelir vergisinden muaf tutulmuş veya gelir üzerinden stopaj yoluyla alınan vergi nihai vergileme niteliği kazanmış olabilir. Diğer yandan, bunların hiçbiri söz konusu olmasa ve hesaba giren tutar vergiye tabi gelir niteliği taşısa dahi, vergi doğrudan bu tutarın tamamı üzerinden alınmaz. Vergi, kanunda öngörülen şekilde hesaplanan matrah üzerinden belirlenir. Özetle, hesaba giren tutar gayrisafi gelir, yani hasılat olabilir. Bu tutardan, kanunen indirilebilen giderler düşülerek safi gelir bulunur.........
