Fabrikalar, KOBİ’ler ve teknoloji şirketlerinin yenilikçi ürünler geliştirmesini sağlayan “endüstriyel üretim ve teknoloji” tahsisleri 27,6 milyar TL ile geçen yılki fiili tutarın % 5,2 altında kaldı.

Devlet tarafından araştırma ve geliş­tirme (Ar-Ge) faali­yetlerine yapılan fonlamada reel sektörün ticari projele­rine sağlanan doğrudan hibe ve desteklerin payı kısılırken, yürüttüğü uzun vadeli akade­mik çalışmalar için üniversi­telerin aldığı ve toplamda en büyük bölümü oluşturan pay daha da artırıldı.

2025 yılı merkezi yönetim bütçesi başlangıç ödenekle­rinde, Ar-Ge faaliyetleri için 236 milyar 262,1 milyon lira ödenek ayrılmıştı. Türkiye İs­tatistik Kurumu’nun (TÜİK), merkezi yönetim bütçe veri­lerini baz alarak yaptığı he­saplamalara göre geçen yıl gerçekleşen toplam fiili har­cama ise önceki yıla göre yüz­de 32,3’lük bir cari artışla 253 milyar 544 milyon TL’ye ulaş­tı. Bu harcamaların merke­zi yönetim bütçesindeki pa­yı yüzde 1,58 ve cari fiyatlarla 63 trilyon 20 milyar 906 mil­yon TL olan gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) içindeki oranı ise yüzde 0,40 oldu. TÜİK’in açıkladığı veri setinden yapı­lan hesaplamaya göre 2008- 2025 dönemini kapsayan 18 yılda merkezi yönetim bütçe­sinden Ar-Ge’ye yapılan top­lam harcama 735 milyar 528 milyon liraya ulaştı.

TÜİK’in, bütçe başlangıç ödeneklerini esas alarak he­sapladığı verilere göre; 2026 yılı merkezi yönetim bütçe­sinden Ar-Ge faaliyetleri için toplamda 308 milyar 568 mil­yon TL tutarında bir ödenek tahsis edildi. Bu da 2026 mer­kezi yönetim bütçesinin 18 trilyon 978,8 milyar lira ola­rak öngörülen toplam başlan­gıç ödeneğinin yüzde 1,25’ini oluşturuyor. 2026 yılı Ar-Ge ödenekleri, Orta Vadeli Prog­ram’da (OVP), cari fiyatlarla 77 trilyon 257 milyar TL ön­görülen GSYH’nin ise yüzde 0,31’ine denk geliyor.

TÜİK’in açıkladığı veriler, kamunun Ar-Ge ödeneği tah­sisinde reel sektöre desteği­ni azalttığını gösteriyor. Fab­rikaların, KOBİ’lerin ve tek­noloji şirketlerinin yenilikçi ürünler geliştirmesini fon­layan “endüstriyel üretim ve teknoloji” desteklerinde ya­şanan azaltım, 2026 ödenek­lerinde en dikkat çekici geliş­meyi oluşturdu. Bu alana ya­pılan tahsis tutarı 27 milyar 558,8 milyon lira ile geçen yıl­ki fiili harcamanın yüzde 5,2 altında kaldı. Devletin, TÜBİ­TAK veya KOSGEB gibi ka­nallarla reel sektörün Ar-Ge projelerine can suyu olarak dağıttığı hibe havuzunun........

© Dünya