“Zincirlerimden ko­pup kurtulmak istiyo­rum.” Queen

Bazı anlar gösteriş­sizdir. Hikâyenin sonunda dönüp baktığı­mızda, sonucu orada ta­yin ettiğimizi anlarız. Bir sprinterin yarışı ka­zandığı an, göğsünü finiş çizgisine uzattığı anla sı­nırlı değildir. Bazen belirleyici de­ğişim, aylar önce antrenmanda düzelttiği tek bir adımdadır.

Geçtiğimiz hafta açıklanan Ey­lül TÜFE verisi böyle. Aylık artış %1,84; yıllık enflasyon ),73. Türkiye, 2021 yılından beri 0 eşiğini ilk kez kırmakla kalmadı, mevsim etkilerinden arındırıl­mış trend enflasyon 'nin ba­şına işaret ediyor. Veri şu yüzden önemliydi: P ve  rejimleri arasında duran enflasyonda aşağı yönlü geçiş güçlendi.

P’nin hafızası, ’nin imkânı

26 Mayıs 2025 tarihli “Takvim­leri Ayarlama Enstitüsü” yazımız­da, enflasyonun önce 0 çev­resine gerileyeceğini belirtmiş, ikinci aşama için “ yörüngesi­ne doğru hareket edecek” demiş­tik. Bugünkü veriyi bu çerçevede okuyabilmek için Türkiye’nin 21. yüzyıldaki iki enflasyon rejimini iyi tanımlamak gerekiyor:

P rejimi, salgın sonrası özel­likle Ukrayna savaşının enerji ve gıda şoklarıyla daha da pekişmiş­ti. Her ne kadar bazı yorumcular iç politika tercihlerine bu fatu­rayı kesmeye çalışsalar da küre­sel etkenler aslında bir hayli güç­lüydü. İletişim o dönemde çok iyi yönetilemedi. Bununla birlikte kur geçişkenliği ve beklentiler de bu baskıyı iç fiyatlara taşıdı; ile­tişimdeki zayıflık beklentileri çı­palamayı zorlaştırdı.

 rejimi ise 2001 krizi son­rası devreye alınan ve görece is­tikrarlı küresel konjonktürde ka­tı şekilde uygulanan iktisadi po­litikaların sonucuydu. Lehman akabinde küresel koşullara karşı devreye giren geniş faiz koridoru; 2018 Brunson şoku sonrasındaki “Enflasyonla Topyekûn Mücade­le” girişimi, bu kazanımları koru­ma arayışının farklı araçlarıydı.

, fiyat istikrarının nihai hedefi değil. Geldiğimiz noktada Hürmüz şoku, enflasyonu aşağı trendinden şimdiye kadar kalı­cı biçimde koparıp P rejimine geri taşıyamadı. Para ve........

© Dünya