Iragana” jakina da, iragan oro atergabeko kanposantu sorta besterik ez da, “geroa” aldiz ez dena da, etorkizuna oraindik ez da ezer, ez dugu erantzuten, ezin gara bizi presentea ez den inolako denboran. “Oraina” ez dena ez dakigu nola maneiatu, nola prestatu. Karl Rhanerrek egokiro zioen eran, egiazko etorkizuna da ezezaguna, eboluzio nahiz plan batean biltzen ez dena. 

Gorabehera guztien irrika baizik ez da, jakite eta ezjakitearen piloa, proiektu eta itxaropenen mordoa. Gauza eta bide suma-ezinak, etorkizun irekia, eskaintza irekia?. Posibilitate edota ahalmena bikote nahasi baten umea da, dakigunaren eta ez dakigunaren fruitua, mehatxu, anbiguotasun, eginkizuna eta ezinkizuna, lehen ikuspena, halabeharra eta patua, adurra eta azarea. Horregatik edozein gaiari buruz erlatibismoz jokatzeko premia legoke, ezer bermaturik aurrez aldetik ez baitago, ezerk ez du erabateko segurtasunik denboran zehar, etorkizunean, menderen mendetan iraungo duenik: geroa, biharko eguna, etortzeko dagoen aldia iluna baino ez da, oro kezka, galdera, buruhauste, igarri ezina. 

Gizakia bihotzaren barrenean gordetzen dena besterik ez da, ildo honetan ipuinek bizitzari buruzko jakituria aparta eskaintzen dute. Horrela Iban Zalduaren “Etorkizunaren” ipuinaren muina denbora zen, eta ipuina, azken finean, denboraren erabilera da. Ipuin batek denboraren zurrunbiloan sartu eta onik atera beharko luke, sar daiteke orainean eta iraganeko bidea eginez, berriro itzuli orainera: edo sar daiteke orainean eta gerorako bidea eginez, iraganean finkatu. Denbora guztiak lotzean dago ipuinaren grazia, eta bizitzaren sekretua, ez baita erraza, iraganera joanda handik irtetea, edo geroa ezagututa orainera itzultzea, edo orainean besterik gabe irautea. Denborak ihes egiten........

© Deia (Tribuna Abierta)