Salgınlarla başımız dertte mi?
Ebola ve Hantavirüs gibi çevresel kökenli hastalıklar, artık salt klinik olgu değil, küresel iklim ve ekosistem çöküşünün (çevre kirliliği, tarım, orman yangınları...) birer belirtisi-sonucu! Kurumsal açıklamalar şöyle:
- Sağlık Bakanlığı: Ebola için Halk Sağlığı Acil Durum Yönetim Planı elde. Hantavirüs özelinde ise Türkiye’de olguların endemik olduğu (özellikle Karadeniz bölgesi, Puumala tipi) bilinmekte, ancak bir patlama olduğuna ilişkin resmi bildirim yok. Unutulmuş ama varlığını sürdüren bir zoonoz (hayvan––> insan). Bakanlık, sınır geçişlerinde ve hastalık kuşkulu kişiler için Bulaşıcı Hastalıklar Sürveyans Rehberi’ni temel alıyor (sürekli güncellenmeli). DSÖ ve ilgili ülkelerle veri alışverişi, işbirliği yapıyor.
- DSÖ (Dünya Sağlık Örgütü): Ebola için Afrika’daki son odaklarda (Uganda, Kongo) Halk Sağlığı Acil Durumu ilan etti. DSÖ, bunun bir pandemiden (küresel salgın) çok, bölgesel bir güvenlik tehdidi olduğunu vurguladı. Hantavirüs için ise doğrudan pandemi alarmı yok ancak ağır çevresel kirlenme nedeniyle Patojen X başlığı altında, bu tür zoonoz risklerinin izlenmesini öncelikli olarak önerdi.
- CDC: Ebola’yı Entegre Hastalık Sürveyans ve Yanıt (IDSR) sistemiyle izlemekte. Hantavirüs konusunda CDC, özellikle kemirgenlerin iklim değişikliğiyle yer değiştirmesi sonucu riskli temas bölgeleri (ABD’nin Batı eyaletleri) için halk sağlığı uyarıları yayımlamakta. ABD, düşük düzeyli alarm verdi ülkesinde.
Aşı ve sağaltım (Tedavi)
- Ebola: Ervebo ve Zabdeno/ Mvabea adlı iki etkili aşı var. Sağaltımda monoklonal antikorlar (Inmazeb, Ebanga) devrim........
