Geçtiğimiz günlerde Sabah gazetesinde “Kıbrıs-İngiltere hattında sahte donör skandalı! Danimarkalı istedi, Türk çıktı” manşetiyle verilen haberin devamı şöyle:

“İstanbul'da üreme hücrelerini para karşılığı satan kadınlara yönelik düzenlenen ‘Doku Ticareti’ operasyonu, Kıbrıs-İngiltere hattındaki sahte donör skandalını deşifre etti. İngiltere'de yaşayan Rachel isimli 39 yaşındaki kadın, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ndeki merkeze başvurup özellikle saç ile göz rengi gibi fiziksel özelliklerini titizlikle inceledikten sonra Danimarka genine sahip yumurta aldı. Doğumun ardından fiziksel özellikleri tutmayınca kadın gen testi yaptırdı. Çocuğun Türk genleri taşıdığı ortaya çıktı.”

“İstanbul'da üreme hücrelerini para karşılığı satan kadınlara yönelik düzenlenen ‘Doku Ticareti’ operasyonu, Kıbrıs-İngiltere hattındaki sahte donör skandalını deşifre etti. İngiltere'de yaşayan Rachel isimli 39 yaşındaki kadın, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ndeki merkeze başvurup özellikle saç ile göz rengi gibi fiziksel özelliklerini titizlikle inceledikten sonra Danimarka genine sahip yumurta aldı. Doğumun ardından fiziksel özellikleri tutmayınca kadın gen testi yaptırdı. Çocuğun Türk genleri taşıdığı ortaya çıktı.”

Sabah gazetesinin, “Battal Gazi’nin Oğlu” kastrasyonuyla ve “size müstahak” neşesini gizleyemeden yaptığı haberi, Kıbrıs (neden çok sevdiğimiz Türk kesimi vurgusu yapılmıyor acaba haberde)-İngiltere hattında gelişen gayri meşru işleri İstanbul’da tecelli eden adalet tonunda vermesi çağın ruhuna uygun.

Fakat konu 5’ten ve “Türk polisi yakalar” meselesinden biraz daha büyük.

Öncelikle, haberin kendisinde önemsiz gibi görünen ama bence önemli olan bir ‘hata’ ve dahası önemli eksikler var; sosyal medyada da hâlâ Sabah’ın ipiyle kuyusuna inenlere de sabr-ı cemil niyaz ediyorum.

Aslında İngiliz uyruklu ve İngiltere’de meskûn Rachel’da müşahhaslaşan bu durum bir süredir İngiltere-Danimarka-Kıbrıs hattını meşgul ediyor. Örneğin BBC’nin bu konudaki ayrıntılı haberlerinden biri 18 Ağustos 2026. Ayrıca Sabah’ın haberinde ismi geçen Rachel yalnız değil; kendisi gibi Kıbrıs’ın Türk kesiminde IVF teknolojisi satın almış yaklaşık 30 kişi şikâyetçi ve bunlardan en az 12 gebelik/doğum vakasında kullanılan ‘ürünlerin’, hastanenin vaat ettiği Danimarka merkezli Cryos IVF sperm bankasından ‘satın alınmadığı’ (ve hastanenin sitesinden anladığımız kadarıyla, Cryos aracılığıyla, Danimarkalı erkeklerin sperm bağışlarına dayanan spermlerle yaklaşık 18 bin hamilelik/doğum gerçekleştiği hesaplanıyor) Türkiye ve komşularının[1] genetik özelliklerini taşıdığı iddia ediliyor.

Bu yüzden Kıbrıs’ın Türk kesimindeki meşhur bir IVF hastanesi, buranın iki Türk doktoru ve İngiliz kökenli bir koordinatörü uzunca bir süredir birtakım suçlamaların ve şaibelerin odağında. Bu durumdan dolayı hem markaları hem de meslekleri (IVF ve sperm satışı) ağır darbe alan Cryos ise ailelerin şikâyeti üzerine, kimi kaynaklara göre bu hastaneyle ilişkilerini 2016’dan beri dondurduğunu, kimi kaynaklara göre de bahsi geçen hastaneye hiçbir zaman ‘ürün’ satmadığını duyurdu.

Sabah gazetesinin gururla manşete çektiği “Türk genleri” BBC’nin haberinde, Türkiye ve civarı (Turkey and surrounding countries) olarak geçiyor. Oysa, genler ve soylar meselesine öjenizm ve ırkçılıktan arınmış bir biraz da eleştirel sosyal bilimler ile haşır neşir soğukkanlılıkla bakabilenlere göre, genlerin milliyetinden dolayısıyla genetic ırklardan bahsetmek mümkün değil.

Dolayısıyla, BBC’nin Türkiye ve civarı diye başlattığı genetik astrolojiyi Sabah’ın Türk Geni şeklinde işaretlemesi, Battal Gazi destanının kendi kendini doğrulayan kehanetindeki hikmet kadar hikmetli ama lost in translation meselesi burada da bitmiyor.

II) Murdar Spermler Makbul Yumurtalar

Sabah gazetesi, İngiltere’de meskûn ve İngiliz vatandaşı Rachel’in 39 yaşında iken Kıbrıs’ta (Türk kesimini unutmayalım) Danimarkalı olduğu iddia edilen bir donörün yumurtalarını Cryos IVF merkezinden satın almasına aracılık edildiğini söylüyor. Oysa BBC’nin haberine ve Rachel ile yapılan mülakata bakarak anlıyoruz ki Rachel aslında bir yumurta değil, Cryos’un Ditto kod adlı Danimarkalı donörünün spermlerini satın almış. Daha doğrucası, Kıbrıs Türk Kesimi’ndeki IVF hastanesi, yetkililer, Cryos hastanesinden Ditto’nun spermlerini Rachel’in hamileliğinde kullanmayı vaat etmişler ve anlaşılan buna ilişkin bir takım protokoller düzenlemişler (ki Rachel’ın şüpheye düştüğü ilk nokta, tüp bebek tedavisinin ardından, hastane yetkililerinin hiçbir şekilde, Cryos’tan ilgili alışveriş/sertifikaların yapıldığına ilişkin belgeleri ibraz edememeleri olmuş). Peki, sperm (İngilizcede de sperm) nasıl yumurtaya (egg) dönüştü? Bu iki kelimeyi İngilizceden Türkçeye çevirmek için kahveye takıldıktan sonra bakkal alışverişini yapabiliyor olacak kadar Türkçe bilmek yeterli.

Peki neden sperm satın alan Rachel, Sabah’ta yumurta alıcısına dönüşüyor?

Çeviri hatası ihtimalini göktaşı kadar küçük bir ihtimal olarak ihtiyat payıyla cebimizde tutarak biraz spekülasyon yapalım.

Türkiye’de sperm bağışı/bankacılığı yasak; evli olmak şartıyla yumurta, ebriyo ve tüp bebek uygulamaları belirli koşullarda serbest. Diyanet’in evli olmayanlar arasında sperm bağışı/satışıyla ilgili ise net bir yasağı var. Sperm bağışçılığı ülkeden ülkeye değişse de hemen tüm Müslüman ülkeler ve topluluklar Diyanet’in bu fetvasını paylaşıyorlar diyebiliriz. Ancak dinî hüküm, devlet mevzuatı ve klinik uygulama birbirinden farklı düzlemlerdir ve bu bağlamda Türkçemizin güzel deyimi, “paranın dini imanı yoktur”u ünlü Güney Kore atasözü “zenginler kırışıklıkları parayla ütüler”in muadili olarak kullanabiliriz.

Türkiye’nin bilinçaltında sıkışıp kalan homo-necans’ların ve homo-ludens’lerin eskinin İngiliz kolonisi, şimdilerde yavru(m) vatan Kıbrıs’ta (Türk kesimini unutmayalım) gazlarını atıp gazlarını aldıkları dünya alemin malum-u alisi. Öte yandan, burası yalnızca fuhuş ve kumarın değil, biyolojik kırışıkların da parayla ütülendiği yer. Bedenler aracılığıyla üretilen pek çok biyolojik ürünün biyo-değere dönüşmesinin ve biyo-kapital için dolaşıma girmesinin de mümkün olduğu bir yer. Helal organ peşinde koşan Katar sermayesi, fiyat performans peşinde koşan İsrailliler ve hesabını bilen orta-üst sınıf gurmeler hep buralarda. Tıpkı Sırbistan, Bosna, Karadağ, Güneydoğu Asya ve Hindistan’daki organ bağışı ve IVF hastaneleri örneklerinde........

© Birikim