Emekliler değil, asıl sorun kayıtdışı istihdam
Türkiye’de çalışma hayatına ilişkin tartışmaların son yıllarda neredeyse tek bir başlığa sıkıştığını görüyoruz: emekliler. Emekli aylıkları, EYT düzenlemesi, sosyal güvenlik sisteminin yükü… Kamuoyunda yapılan tartışmalarda sık sık emeklilerin sayısının arttığı ve sistem üzerinde baskı oluşturduğu dile getiriliyor.
Oysa çalışma hayatının gerçeklerine biraz daha yakından bakıldığında sosyal güvenlik sistemini zorlayan asıl sorunun emeklilerden çok daha farklı bir yerde olduğu görülüyor.
Türkiye’nin sosyal güvenlik sistemindeki en büyük sorunlardan biri kayıtdışı istihdamdır.
Bugün Türkiye’de çalışan sayısı yaklaşık 32 milyon. Kimi kaynaklara göre, bu çalışanların 8 milyondan fazlası kayıtdışı durumda. Başka bir ifadeyle Türkiye’de yaklaşık her dört çalışandan biri sosyal güvenlik sisteminin dışında çalışıyor.
Bu tablo yalnızca bir istatistik değil. Aynı zamanda sosyal güvenlik sisteminin neden sürekli finansman tartışmalarının odağında olduğunu da açıklayan temel bir gerçek.
KAYITDIŞININ SGK’YE MALİYETİ
Kayıtdışı çalışan milyonlarca kişi sistemin dışında kaldığında yalnızca çalışanların hakları zarar görmez. Aynı zamanda sosyal güvenlik sisteminin gelirleri de ciddi biçimde azalır. Yapılan hesaplamalara göre kayıtdışı çalışanların tamamı asgari ücret üzerinden dahi sigortalı gösterilse, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun yıllık prim gelirine 1 trilyon lirayı aşan bir katkı sağlanabileceği ifade ediliyor.........
