Özel haberlerimizi ve günün öne çıkan gelişmelerini kaçırmamak için BirGün’ün WhatsApp kanalını buraya dokunarak hemen takibe alabilirsiniz.

Nepal, Bangladeş, Sri Lanka, Kenya gibi Küresel Güney ülkelerinden kıvılcım alan, şimdi de tüm Avrupa’yı etkisi altına alan bir Z kuşağı isyanından söz ediliyor. En son Almanya’da doğrudan kendini Z kuşağı olarak adlandırılan bir gençlik hareketinin öncülük ettiği gösterilere başta Berlin ülkenin belli başlı tüm kentlerinde on binlerce kişi katıldı. Eğitime ayrılan bütçenin yetersizliği, zorunlu askerliğin yeniden dayatılması ve ekolojik kaygılar yürüyüşlerin ana temasıydı.

KUŞAK ANALİZLERİ PAZARLAMA TEMELLİDİR

Aslında kuşaklar üzerinden yapılan analizler Marksist teoride yer almaz. Sınıf, toplumsal cinsiyet, ırk üzerinden yapılan okumalar tercih edilir. Zaten kuşak temelli bir kurgu pazarlamacılar üzerinden geliştirilmiş; belli yaş gruplarının tüketim tercihlerinin, harcama ve tasarruf alışkanlıklarının araştırılması amaçlanmıştı. En yaygın kullanılan patlama kuşağı (baby boomer) kavramı 2. Dünya Savaşı sonrası doğum oranlarındaki hızlanmadan kaynaklanmış, 1946-1964 yılları arasında doğanları kapsamıştı. Daha sonra da X kuşağı, milenyum kuşağı kavramları devreye sokulmuştu. Bugüne damgasını vuran Z kuşağı ise 1997-2012 yılları arasında doğanları kapsıyor.

Yalnız belli bir zaman aralığında doğanlar içinde bulundukları ekonomik, politik, toplumsal ve ideolojik koşulların da bir ürünü oldukları için, kuşak temelli analizleri peşinen yadsımak da doğru olmaz. Gençlik insanların haksızlıklara, adaletsizliklere karşı en duyarlı olduğu, ekonomik çıkarlarının eylemliliklerini sınırlamadığı, vicdanlarının sesine göre harekete geçebildikleri bir dönem kabul edilir. George Bernard Shaw’a atfedilen, “Yirmisinde komünist olmayanın kalbi, kırkında komünist olanın aklı yoktur” klişesi bu varsayıma dayanır. Gerçekten de gerek dünyada gerekse Türkiye’de 68’liler onu izleyen 78’liler hareketi daha özgür ve daha eşit bir ülke ve dünya talebiyle geniş bir perspektiften hareket etmişti.

2007-2008 Küresel Krizi’ne kadar iniş çıkışlarla da olsa, kapitalist metropollerde her kuşak kendinden öncekilerden daha yüksek bir refah düzeyini yakalayabilmişti. Ama bugünün gençlerinin gelecek kaygıları öne çıkıyor; ebeveynlerinin yaşam standartlarını yakalayamayacakları, bir ev, bir araba sahibi olmak asgari konforuna dahi erişemeyecekleri korkusunu yaşıyorlar. Bu ruh hali kendini bir yandan günlük tüketime ağırlık vermek, esanslı kahveler, matcha latteler yudumlayıp, magnolyalar kaşıklayarak, dövme yaptırarak, kas geliştirerek........

© Birgün