Στο παγκόσμιο φαντασιακό υπάρχει μια εικόνα κολλημένη περί αρρενωπότητας, στη διαμόρφωση της οποίας βοήθησαν και οι πρώτες ταινίες του βωβού κινηματογράφου – αυτή του προϊστορικού άντρα με το ρόπαλο που ρίχνει μια στη γυναίκα που ποθεί και τη σέρνει από τα μαλλιά στη σπηλιά του. Ήδη από τότε που ήμασταν παιδιά, μας ήταν οικεία η απεικόνιση του «ουγκ» αρσενικού και κάποιας γυναικείας φιγούρας, ντυμένης με το τομάρι τίγρης. Έχει πλάκα, γιατί αυτή η εικόνα –ανθρωπολογικά, τουλάχιστον– δεν υπήρξε ποτέ. (Ασχέτως που, με αφορμή την πρόσφατη γυναικοκτονία με δράστη αστυνομικό, γέμισαν οι τηλεοπτικές οθόνες με μυς, κοιλιακούς και τετρακέφαλους, προφανώς για να τονιστεί η πλευρά της υπεργυμνασμένης αντρίλας).

Η έννοια της caveman masculinity, της αρρενωπότητας των σπηλαίων, είτε αυτή εμφανίζεται ως αστείο σε slapstick φιλμάκι του βωβού το 1914 με τον Τσάρλι Τσάπλιν («His prehistoric past»), είτε ως κινούμενο σχέδιο –ποιος ξεχνά τους Φλίντστοουνς από τη δεκαετία του ’60 μέχρι την αναβίωσή τους στα 90s– είτε ως μπρουτάλ κινηματογραφικό αφήγημα (η ταινία «One Million Years B.C.» του 1940) δεν αφορά επιστημονικό όρο.

Σκοντάφτουμε πάνω σ’ αυτόν τον όρο στη διεθνή βιβλιογραφία, επειδή κάπως έπρεπε να συνεννοούνται ανθρωπολόγοι, μελετητές φύλου και ερευνητές για να εντοπίσουν και να περιγράψουν αυτή την κατασκευασμένη εικόνα, αυτό το φαντασιακό μοντέλο πρωτόγονου, ακατέργαστου και (δικαιολογημένα) άγριου ανδρισμού.

Όχι ψήγματα, αλλά ολόκληρα κομμάτια αυτής της εικόνας μάς στοιχειώνουν μέχρι σήμερα –το στερεότυπο του άντρα των σπηλαίων και στον αντίποδα ακριβώς η αβοήθητη, αδύναμη και ίσως και λίγο αφελής, πάντως όχι και τόσο δαιμόνια γυναίκα. Η εικόνα γέρνει, επί της ουσίας, με μια φιγούρα σωματικά ισχυρή, επιθετική, απλοϊκή, κυριαρχική, συχνά οπλισμένη με ρόπαλο, που λειτουργεί περισσότερο με το ένστικτο παρά με κοινωνικούς κανόνες. Στο άλλο άκρο η συνήθης απεικόνιση του γυναικείου φύλου ως εξαρτώμενου,........

© Athens Voice