Ukrayna'da Rusya'nın içinde bulunduğu durum psikoloji literatürü bakımından takıntılı (obsesif) inat, iktisat literatürü bakımdan ise batık maliyet yanılgısı (sunk costfallacy) olarak tanımlanabilir. Ukrayna, Trump nazarında ise Filistin ve başka yerlerde de olduğu gibi, saldırı altındaki koca bir ülke ve halk değil, bir oyuncak veya piyon.

M. Yahya Kırımlı/ Yazar

Rusya'nın petrol ve petrol ürünleri satışını engellemek için üçüncü ülkelere yönelik bir dizi yaptırım kararları alan Amerika Birleşik Devletleri, son olarak Eylül 2026'da Rusya'dan petrol ürünleri alanlara yönelik yeni bir yaptırım düzenlemesi kabul etmişti. Birkaç hafta sonra ise bizzat ABD Rusya'dan ucuza dizel yakıt almak üzere bir anlaşmaya vardı. Bu gelişme, ABD içindeki yakıt fiyatlarını düşürme ve nakit sıkıntısı çeken Rusya için nefes alma imkânı vaat ediyordu. Bu kapsamda ABD, Ukrayna'nın artık Rusya rafinerilerini hedef almamasını istedi. Ukrayna ise Rusya rafinerilerini hedef aldığı saldırılarını etkili biçimde sürdürerek, Rusya ve ABD arasındaki dizel ticaretini başlamadan felç etti. Bu durum, ABD Başkanı Donald Trump'ın çok zoruna gitti ve Rusya'nın Kiev'e yönelik son saldırısında Ukrayna'nın erken uyarı imkânlarına ABD tarafından verilen teknik desteğin kesintiye uğraması sonucu füze saldırısı daha etkili oldu.

ABD Başkanı Trump'ın kendi vatandaşları nezdinde sahip olduğu kamuoyu desteği anketlere göre her geçen ay daha da düşerek ters rekorlar kırarken ABD dış politikası da ülkenin 250 yıllık tarihinde en özgün, 'renkli' ve kısır dönemlerinden birini yaşıyor. Bu durum elbette devlet yönetimini kişiliğinin bir türevi haline getiren Trump'ın eseri. Trump, yalnızca Amerika Birleşik Devletleri'ne değil, dünya gündemine ve tarihine başarıları, yetenekleri ve kişiliği ile damga vurmak istediğini belli etmenin ötesinde vaat ederek ikinci başkanlık dönemine seçilmişti. Ancak ikinci başkanlık döneminin ortasına gelindiğinde vaatlerin tam tersine bir tablo ortaya çıktı.

ABD cari uluslararası siyaset konuları dışında genel göstergeler bakımından da bugünden yakın geleceğe olumsuz bir tablo sergiliyor. Nüfus yaşlanırken orta sınıf daralıyor, çalışan genç nüfusun ev sahibi olması bakımından ABD tarihinin en zor dönemi yaşanıyor. ABD ekonomisinin uzun vadeli beklenti notu sallantıda, ülkenin kamu borç yükü geçtiğimiz aylarda tarihi bir rekor kırdı ve bu borçların ödenmesi (taksitleri) ülke bütçesine on yıllar sürecek bir pranga getiriyor. Gelecek yıllarda kamu harcamalarının kısılması zorunluluğu ortaya çıkması bekleniyor, eğer askeri harcamaları arttırmayı tetikleyen kriz ve çatışmalar yoğun yaşanırsa ABD'nin askeri olmayan alanlardaki kamu harcamaları ve projeleri ciddi bir sekteye uğrayacak. Bu seyir değişmezse ABD'nin önemli bir zayıflama/fetret devriyaşaması neredeyse kaçınılmaz.

Trump'in iç politikaları bakımından da vaatleri önemli ölçüde gerçekleşemedi; göç ve gümrük gücü olarak görev yapan ICE'nin yasal ve ahlaki sınırları zorlayan hatta yer yer çiğneyen eylemleri iç ve dış itibarda bir utanç vesilesi oldu. İktisadi ve toplumsal sorunların çözülmek yerine kötüleşmesi, kendi........

© Açık Görüş