menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Onların öyküsü yeterince anlatılmadı: Skandallar yaratan, siyaseti şekillendiren kripto milyarderleri

33 0
20.09.2026

Tarih boyunca medeniyetlerin, imparatorlukların, ülkelerin yükseliş, çöküş, dönüşüm dönemlerinde, kuralsızlıklar, belirsizlikler ve kargaşa öne çıkmıştır. Bu sisli, dumanlı ortamda her boydan ve soydan fırsatçı, bazen yaratıcı buluşlarla, bazen kap-kaçlarla başka zaman erişemeyecekleri zirvelere tırmanırlar.

Genellikle yerleşik sistemle çatışmayı ya da etrafından dolaşmayı gerektiren bu hızlı tırmanışta, etkili ve yetkili kişiler, onlara hamilik ederek bu yükselişten nemalanırlar. Sistemin oturmuşluk derecesine bağlı olarak, yükselen “yeni zenginler,” yasal yollardan olduğu kadar yasa boşluklarından da faydalanır, bazen de hamilerine güvenerek tümüyle yasa dışına kayarlar. Özellikle finans dünyasında, sıfır toplamlı oyunları yöneterek kazanırlar. Yani, onlar büyük kazanırken birileri büyük kaybeder. 

“Yeni zenginler” fırsatçıdır, hızlıdır. Paralarıyla statü satın almaya çalışırken skandallara imza atabilirler. Görgüsüz bir lüks tüketime saplanırlar. Gösterişe düşkün olurlar. Birdenbire “sanat hamisi” veya “filantropist” kesilirler… Bu da statü satın almanın bir yoludur. Daha hırslı olanlar, biraz palazlanınca, siyaset sahnesine şekil vermeye çalışırlar. Buralardaki yeni oluşumlara yatırım yaparak daha büyük kazanmaya sıvanırlar. Paralarının yanına güç devşirirler. 

Yaşadığımız dönemin teknoloji oligarkları arasında böylelerine sıkça rastlanıyor. Finans dünyasının yükselen yıldızları arasında da… Ekonomik ve sosyal dönüşüm dönemlerinde yükselen herkesi aynı kefeye koymuyoruz tabii, birçok istisna da var. Yine de günümüzün bazı “Kripto Para” (kripto) milyarderleri, bu anlattıklarımı somutlamak için çok elverişli örnekler sunuyor. Onların öyküleri ihmal edildi bugüne kadar. Gelin eğlenceli bir örnekten başlayalım:

Justin Sun, 6,2 milyon dolara aldığı muzunu yerken.

Hollywood yıldızı için 4,5 milyon dolar başlık parası ödeyen milyarder

Öykü tam filmlik… Başrollerde, aşık olduğu yıldız ile evlenebilmek için, ailesine 4,5 milyon dolar “başlık parası” ödeyen bir kripto milyarderi ile ondan (taşıyıcı anne kullanarak) çocuk sahibi olmak için ek olarak 50 milyon dolar daha isteyen yıldız var.  Haber bir magazin dergisinden değil ABD ana akım medyasının saygın gazetelerinden Wall Street Journal’dan (WSJ)… Kaynaklar ayan beyan: Çeşitli tarihlerde yayınlanmış, kısmen atışmalı sosyal medya gönderileri… 

Olayın erkek kahramanı Justin Sun, 36 yaşında, Çin’de büyümüş, Pennsylvania Üniversitesi’nde yüksek lisans yapmış ve 2017’de blok zinciri şirketi TRON’u kurmuş. Blok zinciri finansal işlemlerin kaydını binlerce bilgisayara dağıtarak, kayıtların tek merkezin tekelinde olmamasını sağlıyor.

Forbes’a göre Justin Sun’ın şu anda serveti yaklaşık 8,5 milyar dolar. Tartışmalı bir kariyeri var. ABD’de, 2023 yılında piyasa manipülasyonu iddiasıyla hakkında dava açılmıştı. Dava önce askıya alınmış, sonra da 2026’da düşürülmüştü. Sun, Trump’ın World Liberty Financial adlı kripto para girişimine 75 milyon dolar yatırım yapmış, şirketi TRON’un “Amerika’yı yeniden büyük yapmak ve inovasyona öncülük etmek konusunda kararlı” olduğunu söylemişti. Birçok yorumcu davanın askıya alınması ile Trump’ın şirketine yatırım yapılmasının zamanlamasına dikkat çekmişti. Sun daha sonra World Liberty yöneticilerine karşı “dolandırıcılık” davası açtı ve bunun Trump ile bir ilişkisi olmadığını söyledi. 

Justin Sun’ın bir yardım kuruluşuna 4,6 milyon dolar bağışlaması bir başka “manşetlik” olay olmuştu. Çünkü bu yardımın “ödülü” ABD’nin efsanevi milyarderlerinden Warren Buffet ile bir öğle yemeği yemekti. Warren Buffet kripto paraya kuşkuyla yaklaşıyordu. Bu yüzden bütün medyanın ilgisi Sun’ın üzerinde toplanmıştı, “bakalım Buffet’ı ikna edebilecek mi,” diye… Sun, Buffet’ı ikna edememişti ama kripto parayı gündeme taşımıştı. Yıl 2020’ydi…

İkinci “manşet” ise büyük olasılıkla duyduğunuz ama kahramanını hatırlamadığınız bir olaya aitti: İtalyan sanatçı Maurizie Cattalan, “Komedyen” adını verdiği bir eser sergilemiş ve bu eser New York’taki Sotheby’s tarafından açık artırmaya çıkarılmıştı. Eser, gümüş rengi bir yapışkan bantla duvara tutturulmuş bir muzdu. İlgili haberlerde “koleksiyoner” olarak kendisinden bahsedilen Justin Sun, bu muzu 2024’te açık artırmadan 6,2 milyon dolara satın almış… ve yemişti. 

Sun’un, tüm dünya medyasında eş zamanlı olarak iki kez yer almak ve çokça konuşulmak için harcayacağı reklam bütçesi, bu iki olayda harcadığı yaklaşık 11 milyon doların herhalde birkaç katı olurdu. Yine de bütün bu “medya görünürlüğü,” Sun’a ait olan HTX kripto borsasına, Rusya ile bağlantılı olduğu gerekçesiyle, İngiliz hükümeti ve Avrupa Birliği tarafından yakın zamanda yaptırım uygulanmasının önüne geçememişti. 

Biliyorum hikayeyi merak ediyorsunuz ama, önce kadın kahramanımızı da tanıyalım.

Justin Sun ve Ling Liam’ın aşkı mahkemeye düştü, milyarder verdiği başlık parasını geri istiyor.

“Erkekleri tanımakta başarısız olabilirim ama aşkımı asla parayla satmam”

38 yaşındaki Jing Tian, hem Çin’de hem de Hollywood’da iyi gişe yapan filmlerde ve çok izlenen TV dizilerinde oynamış bir film yıldızıydı. Pekin Sinema Akademisi’ni bitiren Jing, ilk çıkışını “Who Are You” (Kimsin) adlı albümüyle şarkıcı olarak yapmıştı. Birkaç filmin ardından Amerikan-Çin ortak yapımı “The Great Wall”da (Çin Seddi-2016) Matt Damon’ın partneri olarak başrolü oynayınca parladı, 2017’de Hollywood’a geçiş yaptı. Filmlerde, dizilerde oynadı.  2022 yılında Jing, Çin’de, sıradan bir meyve şekerlemesini kilo verme ürünü olarak tanıttığı için 1,1 milyon ABD doları tutarında para cezasına çarptırılmıştı. Bir dönem, Çin’in ulusal simgelerinden olimpiyat masa tenisi şampiyonu Zhang Jike ile birlikte olduğu için, Çin kamuoyu Jing’in aşk hayatı hakkında daha önce de bilgi sahibi olmuştu.  

Gelelim olaya: İki sevgili arasında yaşananları sosyal medya aracılığıyla kamuoyuna açıklayan Justin Sun’dı. Sun, sosyal medya hesabında, üniversite yıllarından beri bir aktriste aşık olduğunu, bir buluşmalarında ona sinema salonunu kapattığını ve evlilik öncesi müstakbel gelinin ailesine “başlık parası” olarak 4,5 milyon dolar havale ettiğini anlatmıştı. Sun, adını vermediği sevgilisinin, Güney Kaliforniya’da bir taşıyıcı anne aracılığıyla çocuk sahibi olmak için 50 milyon dolar talep ettiğini, kendisinin ise yapay zeka (YZ) modeli Claude’a danıştığını ve YZ’nın “ödeme yapmama” tavsiyesini uyguladığını yazmıştı. Gönderinin sonuna da “Bu yazı tamamen kurgudur; gerçek olaylar veya kişilerle herhangi bir benzerlik tamamen rastlantıdır,” notunu düşmüştü. 

Ancak, bu not pek inandırıcı olmamıştı. Birincisi, sevgilisinin kim olduğunu zaten kendisi sosyal medya hesabından altına “Kız........

© 10 Haber