Baştan söyleyeyim, bu yazı futbolla, basketbolla ilgili değil. Değişen dünya ahvalinin, popüler spor dallarında da yerleşik düzeni alt üst etmeye başlamasıyla ilgili… Baş rollerde FIFA Başkanı Gianni Infantino’nun yanı sıra, Amazon’un sahibi Jeff Bezos, Trump’ın damadının kardeşi Joshua Kushner de var.

Bu yazıyı tetikleyen geçen hafta fırlatılan üç “işaret fişeği”ydi. Önce NBA’in efsane takımlarından Los Angeles Lakers’ın çoğunluk hisselerinin satılması için ön anlaşmanın gerçekleşmiş olduğu açıklandı. Ardından, İngiltere Premier Ligi’nin bir başka efsane takımının, Liverpool’un azınlık hisselerinin bir grup yatırımcıya satılacağı haberi geldi. Hafta sonuna doğru ise FIFA Başkanı’nın istifası için taraftar kuruluşlarının imza toplamaya başladığı duyuruldu. 

Futbol taraftarı FIFA Başkanı’na karşı ağırlığını koydu

“Futbol, stadyumları dolduran, kulüplerini ve milli takımlarını zaferlerde de hayal kırıklıklarında da destekleyen, ülkeler ve kıtalar arasında seyahat eden, bu sporu bir nesilden diğerine aktaran ve yılın her günü onu yaşatan insanlara aittir.”

Her kıtadan yüz milyonlarca taraftarı temsil eden taraftar örgütlerinin change.org’da açtıkları imza kampanyasının metni bu sözlerle başlıyor. Metinde, kampanyanın amacı, “Gianni Infantino’nun istifasını ve FIFA’nın yeniden yapılandırılmasını” sağlamak olarak tanımlanıyor. Kampanya’yı örgüt olarak imzalayan tüm dünyadan 44 taraftar kuruluşu var. Şu ana dek on binlerce bireysel taraftar da kampanya metninin altına imza atmış durumda.  

Kampanya metni konuyla ilgili en can alıcı noktaya da parmak basıyor. FIFA Başkanı Infantino’nun “projesini” sadece milyonlarca futbolseverden değil, FIFA’nın kendi üyelerinden de gizlediğini ortaya koyuyor. Bir tür “tek adam rejimi”nden söz ediyor yani…

Neydi Infantino’nun “futbolun ruhunu satmak” diye nitelenen projesi?

Nobel barış ödülünü alamayan Trump’a, kendi yarattığı bir “Barış Ödülü”nü veren, Trump’ın isteği üzerine, Dünya Kupası finallerinde kırmızı kart gören ABD’li futbolcunun cezasını kaldırtan, “Trump yalakası” diye anılan FIFA Başkanı Gianni Infantino, Dünya Kupası’nın ticari haklarının bir kısmını özel sermaye (private equity) şirketlerine satmayı planlıyordu.  Hatta New York Times’ın spor gazetesi The Athletic’te Perşembe günü yayınlanan bir haberde, Infantino’nun, geçen yıl, 15 yaş altı bir “Dünya Kupası” etkinliği geliştirilmesi ve ticarileştirilmesi olasılığını yatırımcılarla “değerlendirdiği” bildiriliyordu.

Avrupa futbolunun patronu UEFA başta olmak üzere, Kuzey Amerika ve Asya futbol konfederasyonları Infantino’nun projesine sert tepki gösterdi. 55 federasyonun üye olduğu UEFA, oy birliği ile, Dünya Kupası’nı boykot etme kararı aldı. Infantino’nun 8 başkan yardımcısından 5’i projeyle ilgileri olmadığını ve tasvip etmediklerini açıkladı; en yakın çevresinden kıdemli bir danışmanı ve operasyon direktörü istifa etti.   

Infantino rüşvet ve şantaj silahlarını da kullandı. Elde edilecek 20 milyar doların büyük kısmını üye federasyonlara dağıtmayı vaat etti (ülke başına söz verilen altyapı fonu 8 milyon dolardan 20 milyon dolara çıkarılacaktı). Ardından plana karşı çıkan ülkelerin bu fonlardan mahrum bırakılacağı tehdidi ortaya atıldı. Bütün bunlar para etmedi. Sonunda Infantino, 31 Temmuz’da projeyi rafa kaldırdığını açıkladı.

FIFA ile NBA’in bağlantı halkası: Joshua Kushner

Infantino’nun açıklamasından bir gün önce The Guardian, projeyle ilgili bir yorumda, “Eğer bu hikayede bir Donald Trump bağlantısı bekliyorsanız, işte burada: Potansiyel yatırım grubunun başındaki isim… Trump’ın damadı Jared Kushner’ın kardeşi Josh Kushner” diyordu. Jared Kushner’i hatırlayacaksınız: Hani şu Trump’ın gölge dışişleri bakanı gibi Ortadoğu’da hem siyaset hem ticaret yapan, İran’la barış görüşmelerine katılan, yakın zamanda İsrail Başbakanı Netanyahu’yu Trump’ın Gazze planına ikna etmek üzere İsrail’e giden damat… Joshua Kushner işte onun kardeşi… Belki de Infantino’nun 2023’ten beri gündeminde olan projesinin canlandırılmasında, Joshua Kushner ve arkadaşlarının rolü olmuştu.

Peki bu ekip, Dünya Kupası’na ortak olma projeleri suya düşünce ne yaptı? Üç haftadan az bir süre içinde rotasını Los Angeles (LA) Lakers’a çevirdi. NBC News’un haberine göre, Lakers’ı satın almadan hemen önce Joshua Kushner, iş ortağı, Disney’in eski CEO’su Bob Iger ile birlikte NBA’in Las Vegas’ta kurmayı planladığı yeni genişleme takımını (Expansion Team) satın almak için resmi girişimlerde bulunuyordu. Genişleme takımı, NBA’de takım sayısını artırmak için yönetimin sıfırdan kurulmasına izin verdiği ve 7-10 milyar dolar gibi büyük giriş ücretleriyle faaliyete geçen takımlara deniyor. Bu yolla lige en son 2004’te Charlotte Bobcats katılmıştı. 

Kushner ile Iger, Mark Walter’ın Lakers’ı satma niyetini duyar duymaz genişleme takımı projesini bir kenara atıp Walter’a Lakers’ın e hissesini 12,5 milyar dolarlık toplam değer üzerinden satın almayı teklif ettiler.

Mark Walter fena halde nakite sıkıştı.

Alanın niye aldığı bir tarafa, satan niye satıyor?

12,5 milyar dolar, NBA’de bugüne kadar bir takıma biçilen en yüksek değer… Ama, bir “genişleme takımına” 7-10 milyar dolar arası bir para ödenen bir “piyasada” efsane bir takımın e hissesine sahip olmak için 8,1 milyar dolar ödeyecekseniz, buna “kelepir” denmez de ne denir?  

Nasıl oluyor da böyle kelepir bir fırsat ortaya çıkıyor? Madem bu karlı bir yatırım, satan niye satıyor? Bu hisselerin satıcısı konumundaki, Mark Walter, hisseleri satın aldığı Buss ailesine o zamanki rekor teklifi yapan ve 10 milyarlık değer üzerinden 6,5 milyar dolar ödeyen bir yatırımcı… Satın alma işlemini NBA yönetimi geçen Ekim’de onaylamış. Yani, satın alma anlaşmasından 14 ay sonra, NBA onayı daha birinci yılını doldurmadan, aldığı hisseleri % kârla satıyor Mark Walter. Reddedilemez bir teklifle karşılaşmış ve kabul etmiş, öyle mi? Değil. Bu kadar basit değil. 

Mark Walter, sahibi olduğu sigorta şirketlerinden kendi iş imparatorluğuna usulsüz şekilde milyarlarca dolar aktardığı iddiasıyla çok kapsamlı bir federal dolandırıcılık soruşturması altında… İddiaya göre Walter, sigorta poliçesi sahiplerinin paralarından oluşan havuzdan 16 ila 21 milyar dolar arasındaki bir tutarı, paravan aracı kurumlar kullanarak gizlice kendi şirketlerine (ve dolaylı olarak spor yatırımlarına) fon olarak aktarmış. Bu aktarımları da “kendisiyle ilişkisi olmayan” şirketlere “kredi vermek” şeklinde muhasebeleştirmiş. 

Walter, LA Lakers hisselerinin satışından elde ettiği nakdi (aralarında beyzbol liginin efsane takımlarından LA Dodgers’ın da bulunduğu) başka yatırımlarını elden çıkararak edinecekleriyle birleştirerek bilançosundaki, “kirli kredileri” temizlemekte kullanacak, yani sigortalılara ait olan parayı yerine koyacak. Bu konuda yetkililerle bir uzlaşma sağladığı söyleniyor.  Bu onu mali sorumluluk........

© 10 Haber