Erdoğan Trump’ın, Trump Avrupa’nın sözünü tutmasını bekliyor
Erdoğan Trump’ın, Trump Avrupa’nın sözünü tutmasını bekliyor
(Foto: Cumhurbaşkanlığı)
Türkiye açısından Ankara’da iki zirve var. Biri NATO’nun yeni bir döneme “3.0 dönemine” gireceği zirve toplantısı. Diğeri de Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan ile ABD Başkanı Trump arasındaki ikili toplantı. Trump daha on gün kadar önce Beyaz Saray’da NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin yüzüne karşı, Erdoğan davet etmeseydi bu zirveye katılmayabileceğini söylemişti. Erdoğan bu jesti karşılıksız bırakmadı. 7 Temmuz öğleden sonra, genişletme çalışmaları ardından adı Ankara Havalimanı’na çevrilen Etimesgut’taki havalimanına gidip kendisini orada karşıladı. Trump ikili görüşmeye geçmeden önceki basın toplantısında iltifatını tekrarladı: Zirve Türkiye’de yapılmasa gelmeyebilirdi. Erdoğan altta kalmadı; Trump ile aynı safta olmak güç veriyordu. Bir kişi diğerine, hele bir ülke lideri diğer ülke liderine bu kadar iltifat ettiğinde mutlaka yüksek beklentileri vardır diye düşünülür.
Beklentiler, vaatler, gerçekler
Erdoğan beklentilerini gizlemiyor. NATO Zirvesi’nden en önemli beklentisinin Avrupa savunmasında Türkiye’den daha çok katkı beklenmesine karşı, Avrupa Birliği’nin Türkiye’yi (ve Türk savunma sanayisini) dışlamaması, ekonomik entegrasyonun hızlanmasını beklediğini söylüyor. Bunu zirvenin açış konuşmasında doğrudan AB’ye hitap ederek de vurguladı. Dün de iltifat yağmurunun arasında beklentisini açıkça söyledi. Trump’ın daha önce kendisine Türkiye’nin parasını da ödemiş olduğu 5 adet F-35 uçağını teslim etme sözü verdiğini hatırlattı. “Sözünü tutacağından emin” olduğunu söyledi. Trump “neden olmasın ki” gibi her yana çekilebilecek bir yanıt verdi. Hatırlamak lazım ki Türkiye ortak üreticisi olduğu F-35 programından, ABD Patriot füzeleri satmak için koşullar dayattığı için Rusya’dan S-400 füzeleri aldığı gerekçesiyle Trump’ın birinci başkanlık döneminde çıkartılmıştı; Türkiye’nin parasını ödediği uçaklara da o nedenle el konulmuştu. Uçaklar Türkiye’ye Kongre’den çıkan CAATSA yaptırımları uygulanmıştı. Trump, milli muharip uçak KAAN’a takılacak F-110 jet motorları konusundaki bir soruya “Erdoğan’ı yormayayım” diye müdahale ederek, Türkiye’ye bütün yaptırımları kaldırma niyetinde olduğunu söyleyiverdi. Vaat güzeldi ama Kongre engelini nasıl aşacaktı?
Trump: Fidan ve Kalın’la görüşme
Burada dikkatlerden kaçan bir ayrıntıya değinelim. Trump daha Ankara’ya inmeden önce ABD Senatosu Dış İlişkiler Komitesi’nin kıdemli üyelerinden oluşan bir heyet Ankara’da Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile görüşüyordu. O görüşmede ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack da........
