Fındık ekonomisi, Türkiye ekonomisinin bir parçası olduğu kadar değişimlerini de gösteren nirengi noktalarını üzerinde taşır. Türkiye ekonomisinin tarihsel gelişme sürecinin bir parçası olarak fındık ekonomisi ile örgütlenme biçimi dikkatle ve özenle ele alınmalıdır. Türkiye ekonomisinin ilk 6 yılı sonrasındaki 10 yılına devletçi yaklaşım ağırlığını koymuştur. 1940'lardan itibaren devletçilik ilkesinden sapma olmuş ise de 24 Ocak 1980 tarihine kadar ana eğilimde fazla değişiklik görülmediğini söylemek doğru olur. Hem Türkiye ekonomisinde hem de fındık ekonomisinde kesin kırılma, 24 Ocak'ta olmuştur. Bu kırılmadan sonra yaklaşık elli yılın içinde de birçok kez dönüşümler yaşanmıştır. “Liberalleşiyoruz” masalıyla sömürünün artırılması, tüm sosyal hakların azaltılması, ekonomik, siyasal hakların törpülenmesi, toplumsal kesimlerin örgütsüz bırakılması ve toplumun cahilleştirilmesi süreci eş anlı olarak yaşanmış ve yaşanmaya devam etmektedir. Türkiye ekonomisinin tarihsel gelişmesini dile getirmek değildir, amacımız. Bu genel çerçevenin içinde kırılmaların, dönüşümlerin ve gelişmelerin, fındık ekonomisini nasıl etkilediğini vurgulamaktır. ***Daha önce de vurgulandığı gibi Cumhuriyet öncesinde de sonrasında da ülke tarımında, özellikle fındık, kuru incir gibi ihraç ürünleri üzerinde yabancıların sömürüsü sürmüştür. 1935 yılına kadar ithalatçı, aracı ve işbirlikçi üçlüsü fındık üreticisini iliklerine kadar sömürmüştür. 1935 yılında 2834 sayılı Tarım Satış Kooperatifleri ve Birlikleri Hakkında Kanun yaşamımıza girmiştir. Bu yasanın yürürlüğe girmesiyle birlikte ilk önce incir, sonrasında da fındık ürünlerinin pazarlanması amacıyla faaliyet gösteren kooperatifleri ve birlikleri görmekteyiz. Neden incir ve fındık dediğinizde de, dönemin en önemli ve en değerli tarımsal ihraç ürünü olmalarıdır. Bu nedenle yabancıların........

© Yeşilgiresun