Dünyada konut fiyatı en yüksek artışı açık ara Türkiye’de oldu
Türkiye de son bir yıldır, konut fiyat artışı enflasyonun altında kaldı. Ama öncesinde 2019 ilk Çeyrek ile 2024 son çeyrek arasındaki 5 yıl 9 ay içinde enflasyondan arındırılmış yani reel artış olarak alırsak, dünyada konut fiyatlarında açık ara en yüksek artış Türkiye de oldu.
Dünyadan farklı olarak, Ortadoğu savaşı, Suriye iç savaşı, vatandaşlık verilmesi, piyasada aşırı kırılganlık ve güven sorunu, Türkiye de konut fiyatlarının balon yapmasına neden oldu. Daha da önemlisi hükümetin sosyal konut projesi olmadı. TOKİ konutları da normal karla satılıyor. Eğer devlet sosyal konut yapsaydı, bunları maliyet fiyatına veya daha düşük satmış olsaydı, konut balonu bu kadar şişmezdi.
Konut balonu iki yıldan beri durdu. 2024 başından beri konut fiyat artışları TÜFE’nin altında kaldı. Yani reel olarak değer kaybediyor.
Ancak konut balonunun kısa sürede sönmesi, klasik anlamda balon patlaması, bu günkü siyasi, demokratik ve hukuki şartlar altında mümkün görünmüyor. Zaman gerekiyor. Çünkü;
Türkiye’de ipotekli konut satışları düşüktür. Yüzde 15 ile yüzde 20 arasındadır.
ABD, İspanya veya İrlanda’daki konut krizlerinde fiyatları patlatan temel mekanizma yüksek ipotek borcuydu. Fiyat düşünce konutun değeri kredi........
