menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Aleviliğin hakikatine müdahale: İnkârdan denetimli asimilasyona (2)

11 0
15.10.2026

Aleviliğe yönelik asimilasyon artık yalnızca inkâr ve yasaklama politikalarıyla yürütülmüyor; Aleviliğin kendi iç dinamiklerine müdahale ederek, toplumsal hafızasını parçalayarak ve Ocak sistemini denetim altına alarak yeni bir biçim kazanıyor. Devletin mülki idare mekanizmaları üzerinden bazı dedelerle geliştirdiği ilişkiler, bu yeni yönelimin önemli bir parçasıdır. Amaç, Aleviliğin hakikat ve özgürlük arayışını besleyen ana kadın geleneğini, rızalık ilkesini ve komünal yaşam kültürünü zayıflatarak denetimli bir Alevilik inşa etmektir. Bugün mesele Aleviliğin kimin iradesiyle şekillendirileceğidir.

Son dönemlerde birçok mülki amirin bu dedelerle birlikte mesai yapması, Alevi yol yürütücüleri ve pirleri arasında derin bir toplumsal yarılmanın, sınıflaşmanın ve parçalanmanın ortaya çıkarılmak istendiğinin işaretidir. Bu aygıtlar aracılığıyla Aleviliğin hakikati yitiriliyor; Aleviliğin en güçlü komünal formu olan Ocak sisteminde yarılmalar meydana getirilmeye çalışılıyor. Daha da önemlisi, dedelerle ana kadınlar arasındaki parçalanma derinleşiyor. Temelinde ana kadın inancı bulunan Alevilik, bu kişiler üzerinden erkek egemen bir zihniyet aracılığıyla topluma egemen kılınmaya çalışılıyor. Alevi-Bektaşi Kültür ve Cemevi Başkanlığı bünyesinde çalışanların tamamının erkek olması düşündürücü değil midir? Alevilerin sorunlarına çözüm arayışını ve Aleviliği inkâr eden mevcut sistem, bütün gücünü kullanarak “denetimli Alevilik” yaratmaya çalışıyor.

Mürşid-i Kâmilullah olan ana kadının kemaletinden pirliğe, oradan da erkek egemen “dedelik” kültürüne geçiş söz konusudur. “Dedeler”, “Artık hâkim olan biziz, ana kadın değil” diyerek Alevi inancında kadın kırımını başlatmışlardır. Bir bakıma, İnanna-Enki destanında olduğu gibi, “ana kadının kemaletine el koyma” durumu söz konusudur. Bu kurumun çalışmaları belki de yüz yıllık bir projenin parçasıdır; masa........

© Yeni Yaşam