Kamuoyları, artık birinci ayını dolduran savaşın güncel gelişmelerini tâkip etmekle meşgûl. Bunu tabiî gördüğümü ifâde etmeliyim. Bu savaşın nerede sönümleyeceğini kestirmek son derecede zor. Onu durduracak diplomatik gayretler; meselâ Pakistan ve Türkiye’nin devreye girmesi son derecede iyiniyetli ve medenî bir adım olsa da artık süreci şekillendirebilecek nitelikte değil. Masa zâten kurulmuştu. Bunu deviren; üstelik müspet bir safhaya gelindiğinde ABD oldu. Diplomasinin tesirini arttırabilmenin ilk şartının, tarafların iyi niyetinin karşılıklı olarak tatmin edici bir seviyeyi yakalamak olduğunu herkes bilir. Umman’ın arabuluculuğunda kurulan masanın devrilmesi diplomasinin imkânları tükendiği için değil, taraflardan biri olan ABD’nin, İsrâil’in baskılarına boyun eğerek niyetini bozması oldu. Bu da onun yeniden kurulmasını imkânsız hâle getirdi. İran artık ABD’ye güvenmiyor. Kim olsa aynısını yapardı. İran, ancak tek taraflı olarak isteklerinin garantisini almadan masaya oturmayacağını keskin bir tonlamayla ortaya koydu. Bu demektir ki bundan sonra kurulacak masa bir müzâkere masası değil, galip tarafın şartlarının mağlup tarafın kabûl ettiği bir masa olacaktır. İran, “Ya herro ya merro” diyor.

Savaşın gidişâtına baktığımızda, sıkışan tarafın ABD-İsrâil olduğu çok âşikâr görülüyor. Asimetrik bir savaş bu. Eğer kaynakları, kapasitesi yok olmazsa bu tarz bir savaşı tecâvüzkâr değil müdafaa pozisyonunda olan; kâğıt üzerinde kuvvetli olan değil, zayıf görünen tarafın kazanacağı âşikârdır. Bunun sebepleri de mâlumdur. ABD ordusu, ana kıt’asından çok uzakta savaşmaktadır. Bunun zamân içinde çok ciddî bir lojistik ve mâliyet külfeti doğuracağı baştan bellidir. Onun için, savaş patladığında, eğer İran iki haftayı aşabilirse zafer ibresinin kendisinden yana döneceğini yazmış, söyleşmiştim. Bu değerlendirmeyi güvenilir bulduğum askerî meseleleri bilen tanıdıklarımdan devşirmiştim. Nitekim ilk ayını idrâk ettiğimiz savaşta ABD çok ciddî lojistik meseleler yaşamaya başladı. ABD hücumları giderek disiplinini kaybediyor. İran’ın kapasitesinin azaldığını gösteren........

© Yeni Şafak