Pekin’de ABD Başkanı Donald Trump’la görüşen Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ABD ve Çin arasındaki gerilimli ilişkilerle ilgili olarak “Çin ve ABD sözde ‘Thukydides Tuzağı’nı aşarak büyük güç ilişkileri için yeni bir model oluşturabilir mi?” diye bir cümle sarf etmiş.

Atina’lı General Thukydides, Milattan Önce 431 ile 404 yılları arasında “Atina” ve “Sparta” arasında 27 yıl süren hegemonya savaşlarının(Peloponez Savaşları) ilk elden anlatıcısıdır. Uluslararası ilişkilerde “Gerçekçilik” ekolünün atası olarak kabul edilen Thukydides’e göre “Peloponez Savaşları”nın asıl sebebi Atina’nın yükselişinin Sparta’da uyandırdığı korkudur.

Yüzlerce kent devletinden oluşan Antik Yunan dünyasında hegemonik karasal bir güç olan Sparta, Atina’nın bir deniz imparatorluğu olarak yükselişini statükoyu değiştirecek bir tehdit olarak görmüştü. Amerikalı bazı tarihçiler bu ikili rekabeti ilkin “Prusya-İngiltere”, “ABD-Sovyetler Birliği” ve şimdiyse ABD ve Çin arasındaki rekabet için kıstas olarak kullanıyorlar.

“Thukydides Tuzağı” kavramını ilk ortaya atansa Harvard Üniversitesi’nden siyaset bilimci Prof. Graham Allison olmuştur. Allison, Thukydides’in tek bir cümlesinden hareket ederek hegemonik güçler arasındaki rekabeti ya da “güç geçişleri”ni “Thukydides Tuzağı” olarak teorileştirdi. Allison’ın dikkate alınmasını gerektiren bir özelliğiyle birçok Amerikan başkanına ve Savunma Bakanına “savunma politikaları” konusunda danışmanlık yapmış olmasıdır.

Allison “Thukydides Tuzağı”nı 2012’de........

© Yeni Şafak