Kıbrıs, 1878’de İngiltere’ye devredildiğinde Osmanlı idari yapısında vali değil, mutasarrıf tarafından yönetiliyordu…

Kıbrıs’ın Osmanlı dönemindeki son mutasarrıfı İsmail Hakkı Paşa’mıdır yoksa Ahmet Besim Paşa mıdır?

Kıbrıs, Osmanlı döneminin son yıllarında bir sancak olarak yönetildiği için, adanın yöneticisinin resmî unvanı vali değil, mutasarrıftı…

Kıbrıs, 1878’de İngiltere’ye devredilmeden önce İstanbul’a bağlı bir mutasarrıflıktı!

Dolayısıyla İsmail Hakkı Paşa ismi de Ahmet Besim Paşa ismi de tam doğru olmayabilir!

Yani Osmanlı’da o dönemde Kıbrıs’ı kimin yönettiği meselesi, bir miktar “kimin eli kimin cebinde”ydi!Belli değildi!

Bazı kaynaklara göre İstanbul’daki sorumlu İsmail Hakkı Paşa; Ada’daki yönetici veya yetkili yönetici ise Ahmet Besim Paşa’dır!

Elbette değil ama 12 Temmuz 1878’de Ada İngilizlere devredildi… 

Devreden Ahmet Besim Paşa, devralan ise Amiral John Hay’di…

Hatta bazı kaynaklarda, Ahmet Besim Paşa’nın 18 Temmuz’da gemiye binerek Ada’dan ayrıldığı ile ilgili resimler – fotoğraflar da vardır… Sayfamızdaki fotoğraf bu anı belgelemektedir… 

Mutasarrıf nedir?Mutasarrıf, Osmanlı Devleti’nde bir sancağın yöneticisine verilen unvandır…Vali, mutasarrıfın üstüdür!

Kıbrıslı Kamil Paşa kimdir?Kıbrıslı Kâmil Paşa, Kıbrıs’ın son Osmanlı mutasarrıfı değildir!Bazen bu türden bilgiler de okuyabiliriz 

Kıbrıslı Kâmil Paşa çok önemli bir şahsiyettir…Lefkoşa doğumludur…Osmanlı İmparatorluğu’nda 4 kez sadrazamlık yapmıştır… 

1913’te Lefkoşa’da öldü ve Arap Ahmet Paşa Camii bahçesine gömüldü… İngilizlere kiralamaya tanıktır ama İngiliz ilhakı ve İngilizlere “bağışlamaya” tanık değildir!

Yaşasaydı bunlar değişir miydi?Bilemem!

Bu arada belirtelim; Kıbrıs, 1914’te İngiltere tarafından Osmanlı Devleti’ne danışılmadan, tek taraflı bir ilhak kararıyla İngiliz egemenliğine geçirildi; bu durum 1923 Lozan Antlaşması ile Türkiye tarafından hukuken tanındı… 

Temmuz 1878’de Osmanlı Devleti, Kıbrıs’ın yönetimini Berlin Antlaşması sonrasında yapılan Kıbrıs Konvansiyonu ile İngiltere’ye bıraktı. Kıbrıs hukuken Osmanlı toprağı olarak kalmaya devam etti; İngiltere adayı fiilen yönetti. 

5 Kasım 1914’te Osmanlı Devleti, I. Dünya Savaşı’nda İngiltere’nin karşısında savaşa........

© Yeni Düzen