Kurban Bayramı tatilinin gelişiyle birlikte sakinleşen, trafiği ve gürültüsü azalan İstanbul, bu dinginliği fırsat bilen sakinlerine adeta görsel bir şölen sundu. İstanbul Boğazı, bayram süresince akıntılar ve plankton hareketlerinin etkisiyle göz alıcı, parlak bir turkuaz renge büründü. 

Sahil hatlarını dolduran vatandaşlar bu eşsiz doğa olayını hayranlıkla izlerken, ortaya çıkan manzaralar dijital mecralarda da büyük yankı uyandırdı. Ancak Boğaz'ın bu doğal ve duru şıklığı, estetik bir beğeni sunmanın çok ötesinde, kültürel bir hesaplaşmayı da beraberinde getirdi. İstanbul'un bu gerçek renkleri; yıllardır küresel sinema endüstrisinde, özellikle de Hollywood yapımlarında Türkiye’yi tozlu, kurak, kaotik ve adeta bir Ortadoğu çölüymüş gibi yansıtan o meşhur "sarı filtre" ezberine indirilmiş en net darbe oldu.

Uluslararası sinemada, hikayesi batılı olmayan coğrafyalarda geçen aksiyon, dram ya da casusluk filmlerinde kameranın önüne ısrarla yerleştirilen sarı-turuncu tonlardaki filtreler (yellow filter) rastlantısal bir sinematografi tercihi değildir. İstanbul'da geçen sahnelerde gökyüzünün mavisi, Boğaz’ın kendine has yeşil-mavi dokusu yok edilir; yerine boğucu, kirli ve esrarengiz bir atmosfer inşa edilir. Bayramda tüm berraklığıyla gözler önüne serilen turkuaz gerçeklik, batı merkezli bu yapay görsel manipülasyonun arka planını ve amacını yeniden sorgulatıyor. Hollywood, neden dünya genelinde milyonlarca insanın hafızasına kazınan bu renk oyununa başvuruyor?

Renklerin ideolojik dili ve batı dışı dünyayı kodlama çabası

Sinematografide........

© Yeni Birlik