2008 yılında Rusya, Risale-i Nur Külliyatı’ndan bazı eserleri “aşırılık yanlısı materyal” ilan ederek yayımlanmasını ve dağıtılmasını yasakladı. 

Rus mahkemelerinin gerekçesi ilginçti: bu eserler İslâm’ın hak din olduğunu söylüyor, okuyucuyu bu inanca davet ediyordu. Mahkemelere göre bu, diğer dinlere karşı üstünlük propagandası ve dinî ayrışma riski demekti. Hatta eserlerin okuyucular üzerinde güçlü bir psikolojik etki oluşturduğu, dünya görüşünü değiştirmeyi hedeflediği ileri sürüldü.

Mahkemeler bu sonuca ulaşırken dil ve psikoloji uzmanlarının raporlarına dayanmıştı. Oysa karşı tarafta çok daha ağır isimler vardı. Rusya Müftüler Konseyi, Tataristan ve Mısır Müftülükleri, El-Ezher çevresinden dinî otoriteler, bazı Katolik din adamları, Malezya İslâm Üniversitesi ve İngiltere Durham Üniversitesi gibi saygın akademik çevreler, Risale-i Nur’un şiddeti reddeden, klasik Sünnî geleneğe ait bir tefsir olduğunu ve dinler arası nefreti teşvik etmediğini açıkça ifade etmişti. Rus mahkemeleri bu görüşlerin hepsini, raporların sahipleri dilbilimci ya da psikolog olmadığı gerekçesiyle bir kenara bıraktı.

2018 yılında verdiği kararda AİHM bir dinin kendi inancını “hakikat” olarak sunması, tek başına nefret söylemi ya da aşırılık sayılamaz dedi. Din özgürlüğü, inancını açıklamayı, dinî eser yayımlamayı ve başkalarını ikna etmeye çalışmayı da kapsar. Mahkeme, eserlerde şiddete, nefrete ya da ayrımcılığa teşvik bulunduğunun gösterilemediğini; Rus makamlarının bağlamı yeterince incelemediğini ve yasaklamanın demokratik bir toplumda gerekli ve orantılı olmadığını tespit etti. Sonuç olarak Rusya’nın, din özgürlüğü ışığında yorumlanan ifade özgürlüğünü ihlal ettiğine hükmetti.

Şunu da eklemek gerekir: Rusya Yüksek Mahkemesi, Nisan 2008’de “Nurcular” adı altında bir yapıyı aşırılıkçı örgüt ilan ederek yasaklamıştır.........

© Yeni Asya