CHP’nin programlarında sosyal demokrasi değil, Kemalizm vardı
Yıldırım Koç yazdı…
CHP’nin 1946 yılına kadarki belgelerine bakıldığında “sosyal demokrasi” kavramı görülmemektedir. Atatürk döneminde CHP’nin ideolojisi olarak “Kemalizm” gösterilmektedir.
Cumhuriyet Halk Partisi’nin 14.6.1943 tarihinde toplanan VI. Büyük Kurultayı’nda kabul edilen CHP Programı’nın Giriş bölümü de şöyledir: “Cümhuriyet Halk Partisinin programına temel olan ana fikirler, inkılâbımızın başlangıcından bugüne kadarki fiiliyat ve tatbikatta aşikârdır. Yalnız birkaç sene için değil istikbale de şamil olan tasavvurlarımızın ana hatları burada toplu bir halde yazılmıştır. Partiye esas olan bütün bu prensipler Kemalizm yoludur.” (Cümhuriyet Halk Partisi Program ve Nizamname,1943;3)
CHP’de Kemalist Devrim’den ayrılma İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra başladı. CHP programlarında yer almaya devam eden 6 ilke’den 1960’lı yıllara kadar fiilen bir kopuş olmakla beraber, “sosyal demokrasi” anlayışı ve kavramı kullanılmadı.
CHP’de 1965 yılında “ortanın solu” politikası benimsendi.
İsmet İnönü, 1965 milletvekili genel seçimleri öncesinde, 29.7.1965 günü şunları söyledi: “CHP, bünyesi itibariyle devletçi bir partidir ve bu sıfatla elbette ortanın solunda bir anlayıştadır.”
Bu süreçte, emekli general Sıtkı Ulay ve Alaattin Tiritoğlu 21 Eylül 1964 tarihinde Sosyal Demokrat Parti’yi kurdular. Parti hem Atatürkçülüğü, hem de demokratik sosyalizmi savunuyordu. “Sosyal Demokrat Parti, batılı anlamda ve memleket realitelerini de kapsayan, bir demokratik sosyalist siyaset hareketi” idi. (Sosyal Demokrasi Nedir?, Sosyal Demokrat Parti Yay.No.1, 1965;32)........
© Veryansın TV
