menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

“EŞKIYA DÜNYAYA HÜKÜMDAR OLMAZ” MI?

6 1
06.02.2026

Yıllar önce CNN International televizyonunun ünlü sunucusu Larry King, bir programındaki konukları Margaret Thatcher, Ronald Reagan ve Mihail Gorbaçov ile söyleşirken, konu Irak’ın Kuveyt’i işgaline ve ABD öncülüğündeki koalisyon güçlerinin Irak’a karşı 1991 yılında yaptığı operasyona gelmişti.

Aynı dönemde İngiltere, ABD ve Sovyetler Birliği’ni yönetmiş bu üç güçlü siyasetçi sözbirliği etmişçesine, ”hiçbir ülkenin bir başka ülkeyi işgale hakkı olmadığını, bunun uluslararası hukuka göre kabul edilemeyeceğini ve suç olduğunu” belirterek operasyonu savundular.

Larry King, bu kez;

“Peki; Çin Tayvan’ı işgal ederse de aynı tepki verilir mi? Verilebilir mi” diye sordu.

Hiç beklemedikleri bu “masum” soru karşısında “apışıp kalan” Thatcher, Reagan ve Gorbaçov’un şaşkınlığı görülmeye değerdi!

Önce bir süre sessiz kaldılar. Sonra, oldukça zorlanarak, birisi soruya takla attırarak, öteki sorunun tarihi geçmişine giderek, üçüncüsü bu ülkelerdeki iktisadi ve toplumsal yapılanmalar arasındaki farklar üzerine yorumlar yaparak, uzun uzun konuştular ama soruyu yanıtlamadılar.

İkinci Dünya Savaşı’yla yeniden bölüşülen dünyadaki, “gücü gücü yetene düzeninin” egemenleri uyarsa uygulanabilir olmaktan öte geçerliliği olmayan “uluslararası hukuk” adına Irak’a operasyon yapmanın riski yoktu ama yükselen güç Çin’e karşı, Ortadoğu’nun yapay devletlerinden Irak’takine benzer bir tepki vermek kolay değildi.

Üç liderin, başında oldukları üç güçlü ülkeyi yönetirken de savunucusu ve sürdürücüsü oldukları bu düzende, paylarına düşen alanlardaki kabadayılıklarının ve dünya jandarmalığına soyunmanın bedeli yoktu ama Çin’e karşı askeri güç kullanmanın bedeli çok ağır olurdu. O nedenle, Larry King’in “ters sorusu” karşısında emekli üç liderin kem küm etmekten başka çaresi yoktu.

Larry King; “Ben sorumun yanıtını alamadım ama neyse…” diyerek konuyu değiştirdi.

Hep........

© Sonsöz