Salçada da çifte vergi var.

Malum, lezzet deyince salça.

Her evde, her lokantada, yemekhanede daha doğrusu her mutfakta başköşede.

Bu durumda dört bir yandan katmerli vergi çıkıyor.

Malumun ilamını biliyoruz; vergiler ülkesiyiz.

Devlet, sabahın ilk ışıklarıyla birlikte mutfağınızda, banyonuzda, hatta salonunuzdaki kumandanın içinde yerini çoktan almış durumda.

Ne konuşuyoruz şimdilerde?

Enflasyonu, döviz kurunu, yeni açıklanan Orta Vadeli Program’ın getireceği muhtemel yükleri…

Diğer yandan, cebinizi kuruş kuruş kemiren gizli bir sistem tıkır tıkır işliyor.

Geçenlerde, hatırlarsanız, “Pırlanta olma, gazoz ol” diye bir haber yazdım.

Gazoz ve limonata için nasıl çifte vergi ödediğimizi anlattım.

Devletin gözünde gazoz pırlantadan değerli ve yalnız da değilmiş; eşlikçisi salçaymış.

Araştırdıkça, derine indikçe, aklımıza hayalimize gelmeyecek pek çok şeyden vergi alındığını gördüm.

Hazırsanız başlayalım:

Ruhumuz bile duymadan hangi vergileri ödüyoruz, detaylandıralım.

Hayatımızın Gizli Ortağı GEKAP

Hepimiz KDV, ÖTV ve gelir vergisi gibi ana kalemlere odaklanıyoruz.

Ancak 2872 sayılı Çevre Kanunu’na dayanan GEKAP, yani Geri Kazanım Katılım Payı, “kirleten öder” mantığıyla bir nevi vergilendiriyor.

Maliyetlerin içine gizlenmiş, neredeyse hiç bilinmeyen ama iğneden ipliğe her tüketimde karşımıza çıkan devasa bir dolaylı yükten bahsediyorum.

Bu, klasik bir maliye vergisi değil.

Fakat günün sonunda tek ürüne 3 vergi çıkabiliyor.

Kafalar karışmasın diye tüm detayları Vergi Uzmanı Deniz Eresen’e sordum.

“GEKAP doğrudan vatandaştan alınmıyor; ancak ürün fiyatına yansıtıldığında faturayı yine tüketici ödüyor. Çarpıcı olan ise vatandaşın önce fiyatın içine giren GEKAP maliyetini üstlenmesi, ardından bu maliyetin de dahil olduğu tutar üzerinden KDV ödemesi. Teknik olarak vergi değil, katılım payı.”

Bu durumda sistem “verginin vergisi” algısı yaratıyor.

Çevre Vergisinin de Vergisi Var

Yani günün sonunda herkes yiyip içiyor, hesabı tüketici ödüyor.

Ve Vergi Uzmanı Eresen’e göre tüketici farkında bile olmadan yoksullaşıyor…

“Maliyet fiyatlara yansıdıkça vatandaşın ödediği tutar yükseliyor; geliri aynı hızda artmıyorsa, aynı parayla daha az ürün alabiliyor. Satın alma gücünden bir pay daha götürüyor. Vatandaşın sorusu........

© Nefes