Ramazan geldiğinde camilerimiz bir başka güzelleşir. Minareler kandillerle süslenir, gönüller Kur’ân’ın nuruyla aydınlanır, saf saf dizilen müminler geceyi kıyamla ihya eder. Teravih namazı, Ramazan’ın ruhudur; Kur’ân’la dirilişin, cemaatle arınışın, gözyaşıyla yakarışın en berrak tecellisidir.

Bu başlığı okuyan bazı kardeşlerim belki hayret edecektir: “İmama şefkat mi? Asıl imam cemaate yumuşak davranmalı değil mi?” Zira Allah Resûlü ﷺ şöyle buyurmuştur: “Sizden biri insanlara imamlık yaparsa namazı hafif tutsun; çünkü onların içinde zayıf, hasta ve işi olan vardır.” (Buhârî, 703; Müslim, 467)

Evet, bu hadis imam için açık bir rehberdir. İmam, cemaatine merhametle davranmalı; namazı zorlaştırmamalıdır. Bu, sünnetin açık emridir.

Fakat bu yazıda kastettiğimiz başka bir merhamettir. Bu yazı, imamın arkasında durup onun okumasını sürekli kontrol eden, en küçük duraksamasında müdahale eden, unuttuğunda hemen düzeltmeye koşan, bazen doğruyu bazen de yanlış bir “düzeltme” ile araya giren kimselere yöneliktir.

Evet, teravihlerde “açmak” (fetih yapmak) bilinen bir uygulamadır. İmam unutursa hatırlatılır; açık hata yaparsa düzeltilir. Bu, namazın selameti içindir. Fakat her güzel şey gibi bunun da bir edebi, ölçüsü ve hikmeti vardır.

İmamın Görünmeyen Yükü

Teravih imamı, sadece yatsıdan sonra mihrapta duran kişi değildir. O, sabahın erken saatlerinden itibaren geceyi düşünür. O gün okuyacağı sayfaları tekrar eder. Ayetlerin benzerlerini karşılaştırır. Müteşâbih yerleri kontrol eder. Vakıf ve ibtidâ noktalarını gözden geçirir.

Allah Teâlâ Kur’ân hakkında şöyle buyurur: “Birbirine benzeyen, tekrar tekrar okunan bir kitap…” (Zümer, 23)

Bu benzerlikler, hafız için hem bir nimet hem bir imtihandır. Bir ayetin kelimesi diğerine benzer; bir surede geçen ifade başka bir surede küçük farkla tekrar eder. İşte imam, gün boyu bunları zihninde tartar.

Sonra gece gelir. Cemaat arkasında saf tutar. İmam tekbir alır. O an onun kalbinde iki büyük haşyet vardır: Allah’ın huzurunda durma haşyeti ve O’nun kelamını eksiksiz aktarma........

© Milli Gazete