menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Mustafa Kemâl'in uydurma şecereleri ve hakîkî mensûbiyeti (334)

58 0
27.06.2026

10 Mayıs 1911’de Tevfik Rüştü Aras ile evlenen, ondan Emel (-Aras- Zorlu) isminde bir kız çocuğu olan ve vefâtına kadar onunla evli kalan Makbule Hanım (İzmir, 1879 – İstanbul, 28.9.1960) hakkında, yukarıda, mâl̃ûmât vermiştik. Mâmâfih, onlara şu mühim bilgiyi ilâve edelim:

Evliyazade Makbule (Aras) Hanım, kıymetli târihçi Prof. Dr. Ali Birinci tarafından, dîğer kız kardeşlerinden Evliyazade Naciye Hanım’la berâber, “İzmir edebiyat hayatında bir mevkii bulunan iki kız kardeşten biri olarak” tanıtılıyor. (Tarihin Kara Kitabı; Tarihçiliğimizde Usûl ve Ahlâk Meseleleri, Ankara: Hitabevi Yl., Şubat 2014, s. 105)

Aynı kitabda, Evliyazade Naciye Hanım (İzmir, 1.7.1876 – Viyana, 22.4.1961) hakkında da şu kıymetli mâl̃ûmât mündericdir:

“Evliyazade Naciye Hanım (1 Temmuz 1876 – 22 Nisan 1961), II. Meşrutiyet devrinde İzmir’de sadece kalemiyle değil, aynı zamanda hitabetiyle [de] tanınan hanımlardan biriydi. Bu senelerde kızı Berin (Menderes; 1905 – 22 Nisan 1994) Hanımı elinden tutarak konferanslarına götürüyordu. Naciye Hanım, Evliyazadeler ailesinden Mehmet Bey’in kızı ve İzzet Yemişçibaşı’nın refikasıydı. Mehmet Bey’in biricik oğlu Refik Bey de (İzmir, 1874 – 11 Mart 1950) İzmir’in II. Meşrutiyet devrindeki belediye reislerindendir ve şehrin hayatında mühim bir mevkii bulunmaktadır. [Refik Bey’in yukarıda naklettiğimiz -İzmir’in 11 Mart 1950 târihli Anadolu gazetesinin 3. sayfasında münderic- vefât îlânından da anlaşılacağı vechiyle, ölüm târihi, “11 Mart” değil, 10 Mart 1950’dir.] Evliyazade ailesinin müstakil bir araştırmaya değer olduğunu söylemek gerekir.” (Birinci 2014: 110-111. 30 Mart 2026’da yaptığımız telefon görüşmesinde, kadîm arkadaşım, bu bilgiler için başlıca bir mesnedinin de -samîmî görüştüğü- rahmetli Aydın Menderes ile annesi olduğunu ifâde etmiştir. Zâten bu pasajın hâşiyesinde de bu husûsu tasrîh ediyor: “Berin Hanım’ı son on senesinde evinde ziyaret ederdim. Devamlı bir şekilde Fransızca romanlar okuyordu. Naciye Hanım’ın doğum ve ölüm senelerini Aydın Menderes’ten -28 Aralık 2000- öğrenmiştim.”)

İZZET / NACİYE YEMİŞÇİBAŞI’NIN ÇOCUKLARI

Naciye Evliyazade ile İzzet Yemişçibaşı’nın izdivâcından üç çocuk dünyâya geliyor: Güzin, Berin ve Samim İzzet Yemişçibaşı…

Güzin Evliyazade (ö. 1975), Hamdi Dülger ile hayâtını birleştiriyor. Gâlibâ çocuksuz bir evlilik…

İzzet / Naciye Yemişçibaşı çiftinin tek oğlu olan Samim........

© Milat