Amerika Birleşik Devletleri’nin son savunma belgesi, Washington’un yeni önceliklerini açık biçimde ortaya koyuyordu: Çin’i çevrelemek, Amerikan ana karasını korumak, müttefiklerin daha fazla yük üstlenmesini sağlamak ve Ortadoğu’daki uzun savaşlardan uzak durmak.

Belgenin satır aralarında çok net bir stratejik tercih vardı. ABD artık Irak ve Afganistan benzeri maliyeti yüksek, sonucu belirsiz, uzun kara savaşlarına girmek istemiyordu. Pentagon’un dikkati Pasifik’e, Çin’e ve Hint-Pasifik hattına çevrilmişti.

Ancak bugün yaşanan İran-Hürmüz gerilimi, Washington’un kendi ilan ettiği stratejiyle sahadaki gerçekler arasında büyük bir çelişki doğurduğunu gösteriyor.

ABD, bir yandan “Ortadoğu’dan uzaklaşacağız” diyor; diğer yandan İran’a karşı giderek sertleşen bir askeri ve siyasi hatta ilerliyor.

Bu durum, son dönemde Washington’da giderek daha fazla tartışılan şu soruyu gündeme taşıyor:

ABD, kendi uzun vadeli çıkarları yerine İsrail’in önceliklerini mi merkeze alıyor?

Hürmüz: Dün İşleyen Hat, Bugün Küresel Kriz Noktası

Hürmüz Boğazı onlarca yıldır dünyanın en kritik enerji koridorlarından biri. Dünya petrolünün yaklaşık yüzde 20’si bu dar geçitten geçiyor. Normal şartlarda günde 100’ün üzerinde tanker ve ticaret gemisi Hürmüz’den geçiyordu.

Bugüne kadar boğazda zaman zaman krizler yaşansa da, tarafların ortak çıkarı petrolün akmaya devam etmesiydi. İran da Körfez ülkeleri de ABD de Hürmüz’ün tamamen kapanmasının kimseye fayda getirmeyeceğini biliyordu.

Fakat savaş, bu dengeyi değiştirdi.

Artık Hürmüz sadece bir deniz yolu değil; İran’ın elindeki stratejik bir koz haline geldi. Çünkü İran, boğazın hemen kuzeyinde yer alıyor ve bu dar hattı şu unsurlarla baskı altına alabilecek kapasiteye sahip:

Kıyı savunma füzeleri

Bu nedenle Hürmüz bugün coğrafi bir sorun değil, siyasi ve askeri bir sorun haline gelmiş durumda.

Gerilim nedeniyle tanker trafiği ciddi biçimde azaldı. Sigorta şirketleri bölgeyi yüksek riskli ilan etti. Bazı gemiler beklemeyi, bazıları ise rotasını değiştirmeyi tercih ediyor.

Kısacası Hürmüz fiilen açık görünse de, artık normal çalışan bir ticaret hattı değil.

ABD Savunma Belgesi Ne Diyordu?

ABD’nin son savunma belgesi, Çin’i “bir numaralı rakip” olarak tanımlıyordu. Belgeye göre........

© Milat