Durumu tek cümlede özetlemek mümkün: 2000’li yılların başında tarihi bir kriz yaşayan ülkemiz bankacılık sistemine, düzenlenen etkin denetleyici yasalar çerçevesinde güven büyüdükçe, bankacılık sektörümüzdeki yükseliş de sürüyor… Bankalardaki her para hareketi Merkez Bankası’nın denetiminde… 2025 dördüncü çeyrek bültenini geçen hafta yayınlayan KKTC Merkez Bankası, bankacılık sektöründeki büyümenin sürdüğünü rakamlarla bir kez daha açıkladı… Kıbrıs Türk halkının geleneksel tasarruf bilinci bu büyümeyi büyülten başlıca kaynaktır… Yüksek enflasyon ortamına rağmen, mevduatlardaki artış gözle görülür şekilde… Merkez Bankasının son mali raporunun ayrıntılarına girmek isteyenler, medyanın bu konudaki yayınlarına bakabilirler… Merkez Bankasının raporunun tam metnine de, internet üzerinden ulaşabilmek mümkün… Dijitalleşme, çağdaşlaşmaya önem veren bankalarımızın ön plana aldıkları donanımdır günümüzde… Kişiler bazında bile hemen tüm banka işlemleri dijital aygıtlarda, ekranlar üzerinde yapılabilmektedir… Banka müşterileri artık bankalarına sırf nakit yatırma ya da cebine nakit koyabilmek için uğramaktadırlar… Bu işlemlerin büyük bölümü de, zaten banka kapısından bile içeriye girmeden ATM cihazlarında yapılabilmektedir… **** Ve hepimiz farkındayız ki, dijital bankacılık işlemleri kökleşip yaygınlaştıkça, her taraftaki banka şubeleri teker teker kapanmakta, halen açık kalabilen şubelerdeki vezne sayıları da azalmaktadır… Dijitalleşme teknolojisinin getirdiği avantajla, bankalar, daha kısıtlı bir yapılaşmada dar alanda, daha az personelle daha fazla işler yapabilmektedirler… Akla gelen soru şu: Bu gidişle artık bankaların sadece genel müdürlük binaları mı kalacak?.. **** Geçen hafta bir bankamızın genel müdürlük binasında yöneticilerle konuşma ve genel müdürlük binasını gezip   inceleme fırsatını yakaladım… Bu bankamız, önümüzdeki Temmuz ayında 125’nci kuruluş yıldönümünü kutlamaya hazırlanan Kıbrıs Türk halkının ilk bankasıdır:  Türk Bankası… Bankacılığımızın duayen kurumu… “Sandık”tan çağdaş bankacılığa geçişimizin tarihini ve hatta mini müzesini barındıran köklü ve geleneksel finans kurumumuz burası… Kuruluş tarihi bu denli eski olan kaç kurumumuz var ayakta halen?.. O kadim Kıbrıs Türk kurumu genel merkezi, modern, mimari ve teknolojik yapılaşmasıyla, güvenlik sistemleriyle Lefkoşa surlar içinin pırlantalarından birine dönüştü şimdi… Durumlar dışarıdan, Girne Caddesi’nden geçerken görüldüğü gibi değil… Ne kadar güzel… **** Bu Bankamızın genç Genel Müdürü Mehmet Salih Havalı’nın ve Yönetim Kurulu Üyesi Mustafa Kayahan’ın yaptığı nazik davetten ve bu modern mekândaki izlenim ve gözlemlerimden etkilenerek, bilgi bağlamında donanarak ve mutluluk duyarak ayrıldım oradan… Kıbrıs Türk halkının erken dönem vizyonundan doğan bu kurumumuzdaki benim anılarım ta 17 yaşıma dek gider… Okulumun yaz tatilinde çalışırken kazandığım paranın bir miktarını tasarruf edip, Tomris Güven Hanım’ın babası İbrahim Bey’in başında durduğu en kenardaki vezneye yatırdığım günü sanki dünmüş gibi anımsarım… İbrahim Bey paramı saydıktan sonra karton kapaklı minik deftere işlemini yapıp “hayırlısı olsun oğlum” temennisiyle minik banka cüzdanını bana vermişti… Merhum İbrahim Bey’in veznesinin dışında koskoca salonda yarım ay şeklinde konuşlanmış bir bankonun üzerinde sayısını unuttuğum daha başka vezneler de vardı… Yarım ayın  kucakladığı iç alandaki banka görevlileri ise, henüz dijitalleşmenin hayalini bile kuramadıkları o ortamda harıl harıl çalışmaktaydılar. Bugün Türk Bankası Genel Müdürlük binasında minicik bir odanın içinde bir tek vezne vardır oysa… Banka içinde oluşturulan minik müzede ise, daktilodan tutun, elle çalıştırılan hesap makinelerine ve tasarrufu teşvik için dağıtılan kumbaralardan, hassas tartı aletlerine dek eski bankacılığın antikleşmekte olan ilkel aygıtları var… Bunlara bakarken “Bankacılık nereden nereye!” diye düşünmeden edemezsiniz… Hele bu korkunç yüksek enflasyon ortamında o minik kumbaracıklara bakıp “Bunların içinde acaba artık kaç para birikebilir?” diye başınızı da kaşıyabilirsiniz!.. Sahi, bugünün çocukları acaba sadece bankalardaki özel anahtarlarla açılabilen o tarih olmuş kumbaraları bilirler mi, onlarla tanışırlar mı artık?!.. Belirtmeliyim ki, Kıbrıs Türk halkının sigortacılık sektörü de bu kadim bankanın çatısı altında doğmuştu… Sigortacılık sektörümüzün duayeni Mehmet Can abimizi Türk Bankası çatısı altında sigortacılık yaptığı günlerde tanımıştım… 1960’lı yıllarda…

**** Bankacılık sektörümüzün sevindiren önemli bir erdemi de, sosyal sorumluluk projelerine koymakta olduğu önemli katkılardır… 127 yıllık bir geçmişin deneyimli sahibi olan Türk Bankası’nın uyguladığı başlıca sorumluluk projelerini de Genel Müdür Mehmet Salih Havalı ve Yönetim Kurulu Üyesi Mustafa Kayahan’dan dinledim… Bu projeler ülkemizin genç girişimcilerine, kadın girişimcilerine, iklim değişikliği yerel çalışmalarına, çevreye, kültür çalışmalarına, kara para ile mücadeleye ve dijital dönüşümlere dönüktür genellikle… Türk Bankası, solar sisteme yaptığı yatırımlarla, güneş enerjisinden en fazla yararlanabilen kurumlarımız arasında. Motto “Halkın elektriğini halka bırakıyor, kendi yeşil elektriğimizi kendimiz üretiyoruz…”

© Kıbrıs Gazetesi