KÖİ şirketleri ve borsa
Akfen İnşaat Ocak ayı içerisinde halka arz edildi.
Şirketin yönetim Kurulu Başkanı Selim Akın Habertürk televizyonunda yayımlanan “Yatırımcı Rehberi” programında şirketin tanıtımını yapmış. (16/1/2025)
Sayın Akın programda “Yatırımcıya uzun vadeli ve öngörülebilir bir getiriye ortak olmayı vaat ediyoruz” demiş. Akın, “Halka arz gelirimizin bir kısmı ile finansal borçlarımızı azaltacağız ama büyük bölümünü yatırıma ayıracağız. Önümüze çıkan fırsatları değerlendireceğiz. Özellikle kamu özel işbirliğinde (KÖİ) biriktirdiğimiz know-how’ı kullanmayı hedefliyoruz” diye konuşmuş.
Değerli okur KÖİ projelerini bünyesinde bulunduran bir işletmenin aktifinde bulunan varlıklar ne kadar varlıktır, ne kadar sürelidir ve gelirleri ne kadar öngörülebilirdir?
Bu soruların cevaplarını Başkent Üniversitesi’nden Prof. Dr. Soner Gökten ile ParaMedya’da ayrıntılı biçimde konuştuk. (31/1/2025)
Gelin şimdide programdaki eksik bıraktıklarımızla birlikte konuya bu yazıda da bir bakalım.
Ancak son söyleyeceğimi baştan söyleyeyim.
Bu yazı bir yatırım tavsiyesi veya tartışması değildir.
KÖİ alanında çalışan bir akademisyen olarak, halka arzlara izin veren Sermaye Piyasası Kuruluna (SPK) sadece teknik bir danışmanlık hizmetimdir.
Hadi başlayalım.
BORSALAR NEYDİ?
Başlıktaki soruyu Başkent Üniversitesi İşletme Bölümünden değerli Türker Açıkgöz’ün ParaMedya internet sitesindeki yazısından ödünç aldım. (31/1/2025)
Türker’le olan ağabey kardeş hukukumuza istinaden cevabı da kendisinin aynı yazısından ödünç alacağım.
“Aslında borsa bir pazar yeridir, bir finansal pazardır. İnsanlar finansal varlıkları alırlar ve satarlar. Finansal varlıkları alıp satma nedenimiz ise bize reel varlıklar üzerinde hak sahipliği tanımlamalarıdır.”
Türker konuyu otomobil üretimi açısından örneklendiriyor.
Ben de Akfen İnşaat bünyesinde bulunan üç tane şehir hastanesi üzerinden açıklayacağım.
Türker’in açıklamasında da belirtildiği gibi borsalarda finansal varlıkları alıp satma nedenimiz reel varlıklar üzerinde hak elde etmemizden kaynaklanmaktadır.
Akfen İnşaat’ın SPK onaylı İzahname’sinde “Duran Varlıklar” hesabı içerisinde “İmtiyaz Sözleşmelerine İlişkin Finansal Varlıklar” şeklinde bir hesap bulunmaktadır.
Bu duran varlıklar Isparta, Bursa ve Eskişehir şehir hastaneleridir.
Bu projelerdeki iş modeline (Yap-Kirala-Devret) göre bu hastaneler 25 yıl boyunca işletilecek ve süre sonunda Sağlık Bakanlığına devir edilecektir.
Yani bir kamu hastanesi olacaklardır.
Bu çerçevede bu hastaneler sürekli bir gelir üretemeyeceklerdir.
Bu süreli gelirler Isparta’da 2042’de, Eskişehir’de 2043’te ve Tekirdağ’da da 2045 yılında son bulacak.
Yatırımcılar Akfen’in finansal varlıklarını, bu hastanelerin varlıkları üzerinde hak sahibi olmak için almaktadırlar.
Oysa işletme süreleri sonunda bu varlıklar Sağlık Bakanlığına geçecekler ve kamu hastanesi olarak faaliyetlerine devam edeceklerdir.
Yani bilançoda böyle bir aktif olmayacaklardır.
Dolayısıyla yatırımcılar bu tarihlerden sonra, bu varlıklar üzerinde hak........
© Karar
