Tine Hens: We leven in een klimaatcrisis, met de hittegolf van juni stierven meer mensen dan bij pieken tijdens corona

We verduurzamen volop, maar volgens klimaatauteur en -activist Tine Hens verwarren we verduurzaming nog te vaak met echte transitie. “Zolang we blijven sleutelen aan de bestaande systemen, verandert er fundamenteel niets.” In haar huis, haar boeken en haar activisme laat ze zien dat de omslag begint met een andere manier van denken. "Mensen zijn best bereid te veranderen. Als je ze maar eerlijk vertelt hoe het werkelijk zit."

We waren er ook wel voor gekomen, maar het gesprek met Tine Hens draait al snel richting het klimaat. Eigenlijk stap je al in een soort van klimaatdebat, nog voordat je hebt aangebeld! Een geveltuintje, lijnolie op de kozijnen en voor de deur boomstammen met plaatjes erop als ‘eik, verdroogd in 2023’. Als een archief van wat we aan het verliezen zijn. Dáár kwamen we voor: een gesprek met Tine Hens naar aanleiding van haar laatste boek ‘Archief van mogelijk verlies’. Die boomstammen blijken onderdeel van een expositie in relatie tot het boek dat op de longlist staat voor duurzame boeken in 2026.

In de garage staat geen auto, maar fietsen en wandelschoenen. De wc spoelt door met regenwater. Op de badkamer zijn de verzorgingsproducten biologisch, net als de was- en afwasmiddelen. Buiten bloeit de tuin uitbundig en lijkt maar weinig last te hebben van de extreme droogte. Want er wordt niet gesproeid dus wortelen de kruiden diep. Een paar grote bomen zorgen voor een lekkere schaduw.

Tijdens het avondmaal van heerlijk vegetarische en biologische producten is klimaat ook het hoofdonderwerp. Tine is immers naast historicus, vooral auteur die schrijft over de klimaatcrisis en de dramatische gevolgen daarvan. Hoe dat komt. Wie daarvan de schuld is. En hoe we de crisis wellicht het hoofd kunnen bieden. Als dat nog kan…

Gaandeweg het gesprek, dat na de maaltijd met gemak de avond ingetrokken wordt en de volgende ochtend bij het volkoren ontbijt zo weer voortgaat, blijkt een oplossing wel voor handen, maar niet bepaald ook al in zicht… “We moeten niet sturen op de bestaande systemen, want dat is uitstel van executie. We moeten naar andere systemen toe, we moeten in transitie! Hoe we dat aanpakken? Door mensen te raken met herkenbare verhalen, door uit te leggen dat de winst van sociaal rechtvaardig klimaatbeleid groter is dan het verlies, maar ook door open te staan voor de weerstand. Veel mensen weten wel dat het anders moet, zo lang goedkope vliegreizen, vlees, fast fashion de norm is die overal gepromoot wordt, is het moeilijk dat achter te laten. Maar het mooie is dat ieder burgerberaad voor het klimaat dat al georganiseerd werd, of het nu in Parijs, Brussel of Amsterdam was, hetzelfde bewijst: als mensen de tijd krijgen om zich in oorzaken, gevolgen en oplossingen van en voor de klimaatcrisis te verdiepen, maken ze grensverleggende keuzes.........

© Joop