Nafaka ödememe cezası, kanunda nafaka yükümlüsünün nafaka ödememesi durumunda İİK m.344 kapsamında tazyik hapsiyle cezalandırılması şeklinde tanımlanmıştır. Türk Medeni Kanunu m.175 gereğince boşanmadan kaynaklı olarak yoksulluğa düşecek taraf, kusurunun daha ağır olmaması durumunda diğer taraftan süresiz olarak nafaka talebinde bulunabilir. Bu talep sonucunda nafaka alacaklısına, borçlu tarafından düzenli olarak aylık nafaka ödemesinde bulunulması gerekmektedir. Ancak çoğu zaman nafaka borçluları bu yükümlülüklerini ihlal ederek bazen geç ödemede bulunmakta bazen de hiç nafaka ödemesinde bulunmamaktadır.

Nafaka alacaklısına gerekli ödemede bulunmayan ve nafaka yükümlülüğünü ihlal suçunu işleyen kişilere karşı öncelikle icra takibi yolu seçilmeli, daha sonrasında bu yoldan da bir sonuç elde edilememesi durumunda icra ceza hâkimliğine şikayet dilekçesi ile başvurularak kişinin tazyik hapis ile cezalandırılması talebinde bulunulabilir. Kişinin bu yola başvururken, dava şartlarını taşıması önem arz etmektedir. Şikayetin gerekli şartları taşımaması durumunda bu yoldan bir sonuç elde edilmesi mümkün olmayacaktır.

Nafaka, yasaların belirlediği durumlarda, genellikle zaruret içinde bulunan kimseye kanunda belirtilen yükümlüler tarafından verilmesi gerekli mali yükümlülüktür. Ancak çeşitli türlere ayrılması nedeniyle, her nafaka türünün ödenmemesi için ceza öngörülmemiştir. Nafaka alacakları, haciz sırasında birinci sıradadır. Bunun anlamı, nafakasını ödemeyen kişinin başka kişilere veya kurumlara borcu olsa bile, ilk önce nafaka alacağı tahsil edilir. Ayrıca nafaka borcunun alacaklısı, borçlunun mal varlığına süre bakımından önce haciz koyduranlardan bile, daha önce nafaka alacağına kavuşur. Nafaka, tedbir nafakası, yoksulluk nafakası, iştirak nafakası ve yardım nafakası olmak üzere dörde ayrılmaktadır.

Yoksulluk nafakası, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla geçimi için diğer taraftan mali gücü oranında süresiz olarak isteyebileceği bir nafaka türüdür. TMK 175.madde gereğince yoksulluk nafakasının şartları; boşanmaya karar verilmiş ve karar kesinleşmiş olmalıdır, taraflardan biri talepte bulunmalıdır, boşanma yüzünden yoksulluğa düşülmesi gereklidir, nafaka talep eden eşin kusursuz ya da daha az kusurlu olması gerekmektedir, takdir edilecek nafakanın bunu ödeyecek olan eşin mali gücü ile orantılı olmalıdır.

Tedbir nafakası, evlilik birliği devam ederken eşlerden birinin kendisi için ve müşterek çocuklar için talep ettiği nafakaya, tedbir nafakası denir. TMK m.197 hükmüne göre evlilik birliği devam etmekle beraber, ayrı yaşamakta haklı olan eşin diğer eşten talep ettiği nafaka tedbir nafakasıdır.

İştirak nafakası, çocukların bakımına katkıda bulunmak üzere diğer eş tarafından ödenecek olan nafakaya iştirak nafakası denilmektedir. TMK m.182/3 son cümlesi gereğince eş, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılmak zorundadır. Bu hüküm velayet hakkı kendisine verilmeyen eşin çocuklar için ödeyeceği nafakayı, başka bir ifade ile çocuğun giderlerine iştirak edilen nafakayı düzenlemektedir.........

© Hukuki Haber