menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Türk Kültüründe Hıdırellez Kutlaması ve Hızır İnancı

21 0
06.05.2026

6 Mayıs Hıdırellez kutlamasınınbugüne tekabül etmiş olması münasebetiyle ben de bugünkü yazımı bu konuya ayırdım. Esasen Türklerin iki farklı tarihte kutladıkları bahar bayramları vardır: Nevruz ve Hıdırellez. Nevruz, köken itibariyle İslamiyet öncesine dayanır ve daha çok Doğu Türklüğünün bildiği ve kutladığı bir bayramdır. Hıdrellez ise İslamiyet’ten sonra Hz. Hızır ve Hz. İlyas etrafında oluşan birtakım menkıbelere dayanan ve bir kült yani bir inanış haline dönüşmüş olan bahar kutlamasıdır.

Hızır, İran’ın mitolojik tarihi olan Şehnâme’de İskender’in veziri olarak geçmektedir. İskender dünyayı dolaşırken karanlıklar ülkesine gelir ve veziri Hızır ile birlikte ab-ı hayatı (ölümsüzlük suyunu) bulmak için karanlıklar ülkesinde ilerlemeye başlar. Yolun ikileştiği bir yerde yolun birine İskender, diğerine Hızır gider. Hızır bu yolda ab-ı hayatı bulur ve içer. Ancak onun ab-ı hayatı bulduğundan İskender’in haberi olmaz. Hızır’dan da bir daha haber alınamaz.

Hızır-İlyas günü, kısaca Hıdırellez; Türk dünyasının pek çok yerinde, özellikle de Anadolu ve Balkanlarda kutlanan mevsimlik bayramlarımızdandır. Kış mevsiminin sona erip yaz mevsiminin başladığı bugün, karaların peygamberi Hızır ile denizlerin peygamberi İlyas’ın yeryüzünde buluştukları gün olarak kabul edilir. Hızır ve İlyas sözcükleri birleşerek “Hıdırellez” seklini almıştır.

İslâm toplumunda Hızır, ermiş bir kişi olarak bilinir. Allah tarafından Müslümanları korumakla görevlendirilmiştir. İstediği zaman........

© Hedef Halk