ERDEMLİ DEVLET MANİFESTOSU
(Nahl- 90. Ayet Tefsiri ve Farabi'nin El-Medînetü'l-Fazıla İdeali Üzerine
Sivil Bir İnşa Modeli)
3. Coğrafya ve İtikadi Omurga Faktörü: Ehl-i Sünnet Modeli
İran (Şia) ve modern Körfez ülkelerinin (Vehhabi/Selefi ya da monarşik pragmatizm) durumunu "Ehl-i Sünnet çizgisinin dışılığı" üzerinden okumamız, tefsir ve fıkıh tarihi açısından çok kritik bir dengeyi hatırlatıyor. Aşağıda konuyu açıklayacağız.
Ehl-i Sünnet'in (özellikle Maveraünnehir havzasında şekillenen Maturidi-Hanefi aksının) en büyük gücü, akıl-vahiy dengesi ile dünya-ahiret entegrasyonunu kurabilmiş olmasıdır.
[Ehl-i Sünnet Omurgası] ---> Akıl Vahiy Dengesi ---> Adalet & İhsanın Kamusallaşması
[Şia / Batınilik] ---> Karizmatik Otorite ---> Kurumsal Hukuk Kaybı
[Selefilik / Haricilik] ---> Metin Şekilciliği ---> İhsan ve Estetik Kaybı
• Şia Bakışı (İran): Din ve adalet algısı büyük oranda "İmamet" ve karizmatik bir otorite etrafında şekillenir. Bu da adaleti sistemik olmaktan çıkarıp siyasi bir sadakat testine dönüştürebilir.
• Selefi/Vehhabi Bakışı (Körfez): Dini metinlerin sadece zahirine (şekline) odaklanıp ruhunu kaçırırlar. Bu modelde "Fahşâ" (görünür........
