Birleşmiş Milletler'in prestij sorunu
Yaklaşan Birleşmiş Milletler zirvesi öncesinde temel soru şu: BM hala gerekli mi?
Savaşların, işgallerin, insani krizlerin, mülteci hareketlerinin ve güvenlik sorunlarının sınırları aştığı bir dünyada, devletlerin aynı masa etrafında konuşabileceği evrensel bir platforma ihtiyaç var. Ancak BM'nin varlığı, mevcut sistemin yeterli olduğu anlamına gelmiyor. Örgütün temel sorunu karar alamaması değil, aldığı kararları uygulatamaması.
KARAR VAR AMA UYGULAMA YOK
Güvenlik Konseyi kararları çoğu zaman güçlü devletlerin siyasi tutumuna bağlı kalıyor. İşgaller, sivillere yönelik saldırılar veya hukuk ihlalleri karşısında açıklamalar yapılıyor, kararlar alınıyor ve soruşturmalar başlatılıyor; ancak etkili yaptırım mekanizmaları bulunmadığında bunlar tavsiye niteliğinde kalıyor.
Bu durum uluslararası hukukun güvenilirliğini zedeliyor. Hukuk yalnızca güçlülerin kabul ettiği zaman uygulanıyorsa, evrensel bir ilke olmaktan çıkıp siyasi tercihe dönüşüyor.
Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin İsrail Başbakanı Netanyahu hakkında verdiği tutuklama kararı bu çelişkiyi gösteriyor. Karar alınabiliyor; fakat uygulanması devletlerin siyasi tercihine bırakılıyor. Böylece hakkında tutuklama kararı bulunan bir lider seyahat edebiliyor ve resmi görüşmeler yapabiliyor. Mahkeme kararları siyasi hesaplara bağlı kaldıkça caydırıcılıkları sınırlı kalıyor.
Bu nedenle BM sistemi içinde bağlayıcı uygulama mekanizmaları kurulmalı; kararlara uymayan devletler ve........
