Akdeniz boğuluyor
Son günlerde Antalya, Alanya ve Mersin sahillerinden gelen ürkütücü görüntüler hepimizin dikkatini çekti. Turkuaz mavisi suların yüzeyinde bir katman, kıyıya vuran ambalaj atıkları çıplak gözle bile fark edilebiliyor. Fakat işin daha karanlık boyutu gözümüzün gördükleri değil, görmedikleri... Akdeniz’de ciddi bir çevre felaketi yaşanıyor; binlerce yıldır insanlığı her anlamda doyuran, Homeros’un destanlarının, Akdeniz insanının neşesinin ve dünyanın en dengeli mutfağı olduğu tescilli olan yemek kültürünün kaynağı olan bu büyük uygarlık alanı, kendi ellerimizle yarattığımız bir plastik denizine dönmüş vaziyette. Bu yıkım bu yaz mı başladı? Elbette değil ama bardağı taşıran damlaya kadar bekleyip gözümüzle görmeden tedbir almadığımız ve hatta yer yer “inanmadığımız” için, yine sorun kapımıza dayanınca, denize girerken ağzımıza burnumuza plastik parçaları doluşmaya başlayınca ilgimizi konuya çeviriyoruz. Bu durum artık sadece aktivistlerin, iklim bilimcilerin teknik gündemi değil; etkileri orta ve uzun vadeye yayılacak bir halk sağlığı krizi olma potansiyeli taşıyan bir konu.
Peki nedir bu plastik kirliliği? Önce gelin “mikroplastik” kavramını doğru şekilde tanımlayalım: Boyutu beş milimetreden küçük olan, kimi zaman saç telinin bile yüzde biri kadar ufalanan gözle görülmez plastik parçalarına mikroplastik diyoruz. Bu sentetik zerreler doğada biyolojik olarak yok olmuyor; yalnızca güneş ışığı, dalgalar ve rüzgarın etkisiyle milyarlarca mikroskobik parçaya ayrılarak bizim için “görünmez” hale geliyor. Ama görmediğimiz şeyler yok değildir; havada, suda ve toprakta birikiyorlar. Haliyle yediğimiz içtiğimiz her şeydeler ve bunları beslenme ve teneffüs yoluyla vücudumuza alıyoruz. Antik çağda medeniyetleri birbirine bağlayan o bakmaya kıyamadığımız turkuaz renkli şifa kaynağı sular, bugün balığıyla, yosunuyla, deniz çayırıyla kimyasal bir kuşatma altında ve boğulmak üzere.
DÖNÜŞTÜREMEYECEĞİMİZ KADAR FAZLA PLASTİK!
Biraz da rakamlara bakalım… Akdeniz, dünya deniz yüzeyinin yalnızca yüzde birini oluşturmasına rağmen, küresel deniz plastiklerinin........
