Ya son isminiz John/Jane Doe olursa?
Bugün adli tıbbın en tanıdık iki ismi, Jane ve John Doe, aslında hiçbir zaman yaşamamış iki insan. Buna rağmen yüzyıllardır mahkeme salonlarında, morglarda ve kayıp dosyalarında varlıklarını sürdürüyorlar. Bu haftanın “tekinsiz” yazısı, adıyla ve varlığıyla yok olurken, dünyanın en geniş ailesi olan “Doe”lara katılmak hakkında.
1995’in son günü, Florida North Port’ta bir köpeğin, sahibine bir insan kafatası getirmesi; kafatası hariç, neredeyse eksiksiz bir iskeletin bulunmasıyla sonuçlanan bir aramaya yol açtı. Kalıntılar, muhtemelen beyaz ve Kafkas kökenli 30 – 50 yaşlarında bir erkeğe ait gibi görünüyordu. Yaklaşık 1.85 – 1.88 boylarında ve oldukça kaslı olduğu düşünülen adamın burun kemiğinde iyileşmiş bir kırık vardı ki bu da hayattayken burnunun kırık olduğunu gösteriyordu. Ne yazık ki dişleri çok kötü durumdaydı, dişten kimliklendirme yapılması olası değildi.
Soruşturmacılar, dişlerin durumu ve kişisel eşya ve giysilerin olmaması nedeniyle, adamın evsiz veya geçici olarak ikamet eden biri olabileceğini düşündü. Kalıntılar, Plamondan Caddesi yakınlarındaki ıssız ormanlık alandan çıkarılmıştı. Adamın, 1990’larda bölgedeki erkekleri öldüren ve seri katil olduğundan şüphelenilen Daniel Conahan’ın kurbanı olabileceği yönünde spekülasyonlar vardı. FBI Ağustos 2024’te, adamın nasıl görünebileceğine dair adli bir çizim yayınladı, yapılan ilk DNA analizleri Virginia'daki Mattaponi Kızılderili Kabilesi'nin soyundan geldiğini gösterdiğini duyurdu.
Yaklaşık 30 yıllık bir soruşturmaya rağmen, bu kişinin kimliği hala bilinmiyor. Davanın ayrıntıları, Ulusal Kayıp ve Kimliği Belirsiz Kişiler Sistemi’nde (NamUs) John Doe/UP60596 vaka numarasıyla kayıtlı olarak duruyor.
John Doe (erkek), Jane Doe (kadın) veya J. Doe (cinsiyeti bilinmeyen), İngiltere, Kanada ve Amerika Birleşik Devletleri hukuk sistemlerinde, bir kişinin gerçek adı bilinmediğinde veya bilinçli olarak gizlenmek istendiğinde kullanılan çok amaçlı isimler olarak karşımıza çıkıyor.
Roma hukuku terminolojisinde, varsayımsal davalılar ve davacılar için kullanılan iki isim var: “Numerius Negidius ve Aulus Agerius” “Aulus Agerius” davacı (alacaklı) tarafı temsil ediyor. Terim, Latince “dava açmak” veya “harekete geçmek” anlamına gelen “ago” fiilinden türemiş. “Numerius Nedidius” ise davalı (borçlu) tarafı temsil ediyor. Latince ödemek anlamına gelen "numerare" ve reddetmek anlamına gelen "nego" sözcüklerinin birleşiminden oluşuyor; yani "ödemeyi reddeden kişi" demek.
İngiltere Kralı III. Richard’ın hüküm sürdüğü dönemden başlayarak, İngiliz hukuk belgelerinde karşımıza dava açabilme ve yargı yetkisini düzenleyen gereklilikleri karşılamak amacıyla “John Doe” ve “Richard Roe” isimleri çıkmaya başlıyor. “Doe” ve “Roe” isimleri arasındaki seçimin mantığı tam olarak hala bilinmiyor, büyük olasılıkla ardında halk etimolojisi var. Diğer kurgusal isimler ise “John Nokaes” ve “John – a –Stiles”.
John Doe ve Richard Roe isimlerinin İngiltere'de neden ortaya çıktığı bilinmiyor. “Doe” dişi geyik anlamını taşıyor, “roe” ise İngiltere'de ve soğuk iklimlerde yaygın olan küçük bir geyik türü. John ve Richard muhtemelen o dönemde Britanya'da en yaygın isimler ve Jane, John'a benzer........
