Tevhid, Yüce Allah'ın birliğini ifade eden İslam'ın temel kavramlarındandır. Cenab-ı Hakkı ancak sıfatlarıyla tanıyabiliriz. Zatını bilmemiz mümkün değildir. Kendini sıfatlarıyla tanıtmak için kâinatı yaratmıştır. Kur’an’ında sıfatlarını anlatmış ve bu sıfatların yansımalarını eserlerinde göstermiştir. Zira eser lisan-ı haliyle ustasının vasıflarını anlatır. Allah’ın birliğini ifade eden “Vahid” ve “Ehad”in de onun sıfatlarından olduğu Kur’an’da bildirilmiştir. Bu iki sıfatın yansımasını da kâinatta arayıp bulmak ve bu şekilde anlamak mümkündür. 

Bir kısım ayetlerde Allah’ın “Vahid” olduğu, (Bakara,163; Nahl,22; Nisa,171; Maide,73; Saffat,4; Yusuf,39) İhlâs Suresinde ise Allah’ın “Ehad” olduğu bildirilmektedir.  Her ikisi de “bir” anlamına gelir. Ancak Kur’an’da her ikisine de ayrı ayrı yer verilmesi, farklı incelikleri olduğunu gösterir. Bu farkı anlamak için Allah’ın eserlerindeki “birlik” tecellisine bakmak lazımdır.

Önce şu misale dikkat ediniz: Bir sultan, çeşitli nakış ve sanat motifleriyle bezenmiş benzersiz bir kitap yazıyor. Bu kitabı yüz binlerce sayıda çoğaltıyor. Söz konusu kitapta yazı stili, mürekkebi, renkleri, yazının üslubu hep aynıdır. Benzersizliğiyle ve içindeki çok sayıda “birlik” özelliğiyle nerede görülse “bu, sultanın kitabıdır” diye anlaşılır. İşte bu binlerce kitabın aynı elden çıktığını gösteren birlik imgeleri sultanın vahid olduğu gösterir. Bir de yüz binlerce sayıda yazılan bu kitabın her bir nüshasında özel simgeler, kime verilmişse ona uygun hitap ve özel motifler, ıslak imzalar bulunursa,........

© Gazete İpekyol