Esencialmente no Levante español (Alcoi, Caravaca de la Cruz...) pero asemade noutros ámbitos da península Ibérica (Cataluña, Portugal...), de Europa, América ou Asia (Italia, Guatemala, Flipinas) e aínda tamén entre nós (A Franqueira, Rastriz da Veiga; lean Vdes. o traballo aos efectos da autoría do etnógrafo Xosé Manuel González Reboredo) como sen dúbida han de coñecer dabondo os, sempre moi amables, lectores, velaí que a celebración de festas de mouros e cristiáns constitúe todo un espectáculo senlleiro no que nunca faltan desfiles, músicas e bo humor. Porque pouco importa que a orixe de tales eventos alicerce nas loitas habidas durante o período que habitualmente designamos como a Reconquista. O que agora interesa é que ao final da efeméride os uns e mais outros, todos e todas acaban compartindo mesa e manteis. Así, a memoria das guerras pasadas transformouse, felizmente, en festa e divertimento a esgalla.

«¡Musulmán el que no bote!» Tal semella, no entanto -a xulgar polos berros que houbo que oír hai uns días, durante un encontro de fútbol entre España e Exipto no estadio de Cornellà (Barcelona)-, que, malia tal, algúns quixeran retornar, mellor, ao Guadalete e as Navas de Tolosa. Acontece que as nosas relacións coas xentes que seguen os mandatos coránicos deveñen complexas ao longo da historia: como cantaruxaba o meu padriño/avó Dimas –fusil en man, polo Rif adiante e nos anos 20 do pasado século- «Estrechito de Gibraltar/entre España y el moro no hay más que el mar». Mais coa licenza de Vdes., o que o cronista quixera tratar hoxe tal veñen ser apenas dous episodios, coido que ben curiosos, que remiten á miña memoria familiar e, desde logo, a ese mesmo labirinto que vimos de aludir.

Pois ben; andaba un servidor polas dezaseis/dezasete primaveras cando fun aprender mecanografía e taquigrafía nunha academia ad hoc, situada na coruñesa rúa do Rei Abdullah (sic!). Comentando, daquela, os avances na aprendizaxe, foi xurdir, nun momento, a lembranza respecto do por que de tan insólita denominación no rueiro cascarilleiro. Así, relatoume o meu pai como el estivera presente -entre o público concentrado na praza de María Pita, setembro de 1949- no transcorrer da recepción que Franco lle ofrecera, no edificio do concello, ao monarca (trans)xordano, de visita turístico-diplomática. Un acto que a memoria paterna describía como un acontecer moi propio das «mil e unha noites»: todo fastuosidade no medio dunha España a pandar coas calamidades da ditadura e da postguerra. A conversa familiar á que me refiro tivo lugar a comezos dos anos 70, e o meu pai non puido aportar entón ningunha imaxe que refrendase os seus recordos. Porén, na hora presente si que puiden eu -e poden todos os interesados- comprobar nas, recuperadas, imaxes do No-Do o alcance daquela xornada e aínda desoutra que lle seguiu cos dous indecibles dirixentes a transitaren as avenidas de Madrid.

Mohammed ben Mizzian: velaí esoutra historia que me foi relatar o meu proxenitor. Amigo íntimo de Franco desde 1924 -cando salvara o futuro ditador na guerra do Rif-, Mizziam chegou a ostentar a graduación de tenente xeneral do Exército Español -a única persoa de relixión musulmá en ascender tan alto-, sendo nomeado, 1953-55, capitán xeneral da VIII Rexión Militar; isto é, de Galiza. En 1956, tras proclamarse a independencia de Marrocos, retornou ao seu país nativo onde desempeñou, entre outros, os cargo de ministro de Defensa. Mizziam morreu uns meses antes do que Franco: en concreto, en marzo de 1975.

O meu pai e mais os seus amigos e compañeiros de labores axeitaban aínda un episodio lendario: polo visto, no tempo en que o citado Mizziam fora capitán xeneral de Galiza, e cada vez que acudía a Compostela, o arcebispo encargábase de que fose convenientemente tapada a imaxe de Santiago Matamouros que se atopaba daquela no brazo norte do trasepto catedralicio. Coido que, todos eles pouco ou nada adeptos ao Réxime, aquilo conformaba unha coña de ferroviarios.

En todo caso, similitudes e paradoxos do universo, unha das estrelas actuais da selección nacional de fútbol atende por Lamine Yamal, nacido en Esplugues de Llobregat, de nacionaliade española e musulmán crente e practicante.

Suscríbete para seguir leyendo

© Faro de Vigo