2025 1 Eylül’ünde bu köşede barış ve barış mücadelesinin önemine değinirken, bir yandan Filistin merkezli olarak İsrail’in sürdürdüğü saldırı ve savaşa öte yandan da Rusya-Ukrayna savaşının dört yılı geride bırakmasına karşın sürmesine dikkat çekiyorduk. Ama aynı zamanda da İsrail’in Gazze merkezli sürdürdüğü savaşın sonuna gelindiği ve Rusya-Ukrayna savaşının bitirilmesine dair girişimlerden de söz ediyorduk.

“2025 Eylül’ünden bir yıl sonra bugün bu tablo nedir” denirse şu saptamaları yapabiliriz:

1- ABD ve İngiltere’nin büyük gayretleriyle başlatılan Rusya-Ukrayna savaşı, 2025 Şubat’ında yapılan Münih Güvenlik Konferansında Avrupa’nın beka sorunu olarak gösterildi. Almanya Başbakanı Merz bu konferansta yaptığı konuşmada, savaşı Rusya’nın başlattığını ve bitirmek istemediğini öne sürdükten sonra savaşın bitmesi konusunda kendi öngörüsünü “Rusya ekonomik ve askeri açıdan tükenme noktasına gelmeden savaş sona ermeyecek” biçiminde ifade etti! Bu aynı zamanda Ukrayna-Rusya savaşının Avrupa’nın savaşı olduğu, Avrupa’nın da ekonomik ve askeri bakımdan sürdüremez hale gelmesine kadar bu savaşı sürdüreceği anlamana da gelmektedir.

2- Gazze savaşı bir savaş olarak sona ermiş görünse de; Lübnan’da, Filistin topraklarında ve “Hamas’a karşı operasyon” adı altında Gazze’de artçı çatışmalarıyla sürüyor. Ama daha da önemlisi İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırısıyla başlayan ve Trump’ın “Bir-iki günde biter” dediği 26 Şubat 2026’da İsrail ve ABD’nin İran’a saldırısıyla başlayan savaş o günden beri, arada “ateşkesler”, “barış görüşmeleri”iyle kesintiye uğrasa da bugün de resmen sürmektedir. Üstelik geçen sürede İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatmasıyla dünyanı pek çok ülkesini de etkileyen bir “enerji krizi”ni de tetikleyen savaşın ne zaman biteceği, Hürmüz Boğazı’nın nasıl ve zaman açılacağı da belli değildir! Savaşanlar İran, İsrail ve ABD gibi görünse de Katar, Kuveyt, Bahreyn, BEA, Suudi Arabistan’ı da savaş bölgesi haline getiren savaşın ne zaman biteceği de belirsizliğini korumaktadır.

3- Dahası İran tarafı ve Yemen’in başkenti Sana dahil önemli bir kısmını denetimlerinde tutan Husiler, istendiğinde “Bübülmendep Boğazı’nı kapatacaklarını da söylemektedirler. İran da bu kozu elinde tutmaktadır. Babülmendep’in kapatılması Kızıldeniz’in deniz trafiğini kapatacağı için sorunu ve sorunun tarafı olanları da olağanüstü artıracaktır. Babülmendep’i fiiliyatta kapatacak olan İran’ın en yakın müttefiki olan Yemen’deki Husilerdir. Babülmendep’in karşı kıyısında ise Somali’de Türkiye’nin, Somaliland’da da İsrail’in üsleri vardır. Dolayısıyla Husiler ve İran Babülmendep’i kapatırsa, NATO’nun Ankara zirvesinde........

© Evrensel