Ez dakit sekula kontatu dizuedan bere gurasoei erakusteko elur-bola bat poltsikoan gorde zuen umearena. Ba, bai, joan zen eskolatik elurretara egun-pasa, eta hain ... iruditu zitzaion ederra, berezia eta magikoa ikusi zuena, poltsikoan sartu zuen. Elur-bola bat. Lagunek ea galtzetan pixa egin zuen galdetu zioten autobuseko eskaileretan gora plasta-plasta zihoala. Berak baietz erantzun zien poltsikoan gordetako elur-bolarena kontatzea okerragoa izango zela ohartuta. Imajina ditzakezue barreak eta algarak, irainak eta burlak. Zer eta elurrak liluratu zuelako.

Halaxe harrapatu nau ni asteak, elur artean; eta matematikari on gisa, saiatu naiz elur maluta bat esku ahurrean bildu eta aztertzen. Horrelaxe egin zuen Johannes Kepplerrek 1610eko negu hasieran Pragan. Elurra bildu, urtu aurretik aztertzeko. Elurrak bere osaeran duen forma hexagonalaz ohartu zen alemaniar matematikari eta astronomoa. Ez zen ordea hortaz ohartzen lehena izan. K.a. 135. urtean Han Yin filosofo txinatarrak loreen bost punten eta elurrezko kristalen sei punten arteko ezberdintasunaz idatzi zuen. Zer uste zenuten ba, horrela egiten dute poesia matematikariek: natura idatziz.

Jarri zen René Descartes ere elurrari begira eta, 1637an, elur malutak paper gainean idatzi zituen: «Izotz-plaka txikiak dira, oso lauak, oso gardenak, xehetasun handiz eginak, sei aldeak oso zuzenak, sei angeluak oso berdinak; ezinezkoa litzateke inork halako zehaztasunez ezer egitea». Mikroskopio baten laguntzaz, 1885ean hasita, Wilson Bentley argazkilaria 45 urtez aritu zen elur maluta ezberdinei argazkiak ateratzen. 5.000 elur maluta baino gehiago bildu zituen argazkitan. Guztiak ziren simetrikoak eta hexagono formakoak, baina denen artean ez zituen itxura bereko bi aurkitu.

Bere gurasoei elurra erakusteko poltsikoan elur-bola sartu zuen umea pertsona heldua da egun. Marrazkilari ona. Oso ona. Umetako oroitzapenetan goxo dabil aspaldian, malenkoniatsu, autobus hartako eskaileretan gora eta behera, galtzak blai. Helge Von Kochek proposaturiko kurba marraztu nahian dabil. Eta handik elur-maluta bat lortu nahian, irudi fraktala. Infinituak laguntzen badio lortuko du, eta ezerezaren mugak gogoa korapilatzen badio zain geratuko da leihoko ertzik itxienetik elurra noiz hasiko. Ordukoak errepikatu eta prest dago berriro elurra poltsikoan sartzeko. Inork pixa egin duen galdetzen badio, poltsikoan elurra gorde duela esango dio, matematikariek elurra golkoan gordetzen badute, ea berak zergatik ez duen nahi duena egingo.

Límite de sesiones alcanzadas

El acceso al contenido Premium está abierto por cortesía del establecimiento donde te encuentras, pero ahora mismo hay demasiados usuarios conectados a las vez.

Por favor, inténtalo pasados unos minutos.

Al iniciar sesión desde un dispositivo distinto, por seguridad, se cerró la última sesión en este.

Para continuar disfrutando de su suscripción digital, inicie sesión en este dispositivo.

¿Tienes una suscripción? Inicia sesión

© El Diario Vasco