menu_open Columnists
We use cookies to provide some features and experiences in QOSHE

More information  .  Close

Merkantilizm’den Trumpizm politikalarına...

30 0
19.03.2026

Merkantilizm döneminde zenginliğin kaynağını oluşturan değerli metaller altın, gümüş iken, günümüzde bu metallere ilave olarak neodimyum, disprozyum, terbiyum, lityum, kobalt, platin, rodyum, paladyum gibi nadir metaller üzerinden ticaret savaşları sürmektedir.

 Geçmişte dış ticaretin ekonominin motoru olduğu tezini haksız çıkarmak üzere adımlar atmaya devam etmekte olan Trump’ın ikinci başkanlık döneminin tarihe büyük notlar bırakacağını bugünden söyleyebiliriz.

     Küresel ticaret savaşlarından genişleyen bölgesel sıcak savaşlara doğru ilerlediğimiz bugünlerde geçtiğimiz haftaki yazımda İran-İsrail-ABD savaşının ekonomik etkileri üzerine kısa bir değerlendirme yapmıştım.

Konunun dış ticaret tarihi yönünden önemini sizlere hatırlatmak üzere Merkantilizm’den Trumpizm dönemine geçiş dönemini bu haftaki yazımda incelemeye çalışacağım.

Uluslararası ticaretin ilk kez bilimsel bir yöntemle incelenmesi Adam Smith’in 1776’da yayımlanan ünlü eseri “Ulusların Zenginliği” ile başlamaktadır. Daha sonraki dönemlerde bu teoriye David Ricardo, John Stuart Mill, Alfred Marshall, Eli Heckscher, Bertil Ohlin, John Maynard Keynes, Jacob Viner ve Paul Samuelson önemli katkılarda bulunmuşlardır.

 Yeni kurulan ulus devletlerin ekonomi doktrini merkantilizm oldu

Merkantilist dönemden önce dünyada çok yaygın bir dış ticaret faaliyetinden bahsetmek mümkün değildir. Açıkçası bu gelişmenin tek istisnası Uzakdoğu ile Avrupa arasında yaşanan ve Türkiye’yi bir köprü durumuna getiren “İpek Yolu’dur.

Hatırlanacağı üzere merkantilist dönem feodalitenin yerine ulusal devletlerin kurulmakta olduğu bir dönemdir. Yeni kurulan ulus devletlerin resmi ekonomi doktrini merkantilizm olmuştur. Merkantilist anlayışına göre dış ticaret politikasının temel amacı ülke hazinelerinin altın stokunu artırmasıdır. Temelde oldukça yoğun bir şekilde ilerleyen devlet müdahaleciliğine........

© Ekonomim