Cinsellik temalı tenis draması Challengers’ın hemen ardından Luca Guadagnino, Eylül ayında Venedik Film Festivali’nde yeni filmi Queer’i tanıttı. Daniel Craig’in başrolünde yer aldığı film, yazarın 1940’lı yıllarda Mexico City’deki eşcinsel deneyimini anlatan William S. Burroughs’un otobiyografik romanının uyarlamasıdır.

Burroughs’un güvenilmez anlatıcıları ve “kes-yapıştır” metinleriyle deneysel yazıları, film, edebiyat ve müzik üzerinde büyük bir etkiye sahip olmuştur. 1993’te Rolling Stone ile yaptığı bir röportajda, Nirvana’nın solisti Kurt Cobain alışılmadık derecede neşeli bir ruh halinde görünmüş ve mevcut mutluluğunun nedenini şöyle açıklamıştır: “Ailem. Çocuğum. William S. Burroughs ile tanışmak ve onunla bir albüm yapmak.” David Bowie, Iggy Pop, Patti Smith ve Debbie Harry de Burroughs’u sanatlarında ilham kaynağı olarak göstermişlerdir.

Burroughs ve çağdaşları Jack Kerouac ve Allen Ginsberg, Beat Kuşağı olarak bilinen yazar ve şairler grubuna mensuptu. Bu etiket, çoğunlukla basın tarafından 1950’lerin hippi öncesi dönemini, şiir okuyan, caz dinleyen ve “havalı” bir üslupla konuşan bir tipi tanımlamak için kullanılan “beatnik” ifadesine ilham kaynağı oldu.

Burroughs’un eserleri sıklıkla tartışmalarla yakından bağlantılıydı. 1953’te yayımlanan “Bağımlı” (Junkie) adlı eserinde, morfin ve eroin bağımlılığıyla ilgili kişisel deneyimlerini ayrıntılı olarak anlattı. Afyonlu maddeler kullanması konusunda utanmaz ve açık sözlüydü ve bağımlılığını finanse etmek için işlediği suçların öykülerini açıkça anlattı; kitap bugün bile çarpıcı bir okuma deneyimi sunuyor.

İşte beatnik karakterlerini ve Beat kuşağını konu alan 10 film.

Shadows (1959)

Yönetmen: John Cassavetes

Gölgeler (1959)

John Cassavetes’in Shadows filmi, ‘Beat’ kuşağı sinemasının en önemli örneklerinden biridir. Mike Leigh üzerinde büyük etkisi olan filmde doğaçlama diyaloglar yer alıyor ve müzikleri efsanevi kontrbasçı Charles Mingus tarafından bestelenmiştir. Shadows, 1950’ler New York’unda yaşayan üç siyahi Amerikalı kardeşin – Ben, Hugh ve Leila’nın – hikayesini anlatır. Hugh, iş bulmakta zorlanan geleneksel bir caz şarkıcısıdır, küçük kardeşi Ben ise caz trompetçisi olmayı hayal etmektedir. Ancak Ben, mesleğine pek bağlı görünmemekte, içki içmeyi ve ‘Bird’ (caz saksafoncusu Charlie Parker) hakkında coşkulu konuşmalar yapmayı tercih etmektedir – trompetini çalmak yerine bol bol boş laf etmektedir.

Bebop cazının sesleri, Kerouac ve Ginsberg gibi Beat yazarlarının akışını ve üslubunu etkiledi. 1957’de beatniklerin kutsal kitabı sayılan “Yolda”yı yazan Kerouac, yazısını “spontan düzyazı” olarak tanımladı ve bilinç akışı tarzında serbest cümleler kullandı. “Gölgeler” filmi, “Az önce izlediğiniz film bir doğaçlamaydı” yazısıyla sona eriyor. Tamamen doğru olmasa da (bazı kısımları senaryoya göre yazılmıştı), bu, Beat yazarları gibi Cassavetes’in de cazın doğaçlamasından ilham aldığını gösteriyor.

Beat Girl (1960)

Yönetmen: Edmond T. Gréville

Beat Girl (1960)

Bu İngiliz beatnik dramasında, The Wild One (1953) ve Rebel Without a Cause (1955) gibi Amerikan gençlik isyanı dramalarına açıkça bir gönderme var. Babasının kendisinden daha genç bir kadınla evlenmesinden bıkmış olan filmin baş kahramanı Jennifer (Gillian Hills), kendini Soho’nun gece geç saatlerdeki caz barlarının kültürüne tamamen kaptırır. Bir sahnede genç Oliver Reed’in bir gece kulübünde Jennifer ile çılgınca dans ettiği gösterilir. Reed filmde ‘Ekose gömlekli adam’ olarak anılmaktadır.

Genç Ollie’nin dans ettiği müzik, daha sonra James Bond’un tema müziğini de besteleyecek olan John Barry tarafından bestelenmiştir. Beat Girl, Barry’nin ilk sinematik çalışmasıydı ve Trevor Peacock (90’larda Richard Curtis’in The Vicar of Dibley adlı sitcomunda mırıldanan Jim Trott’u canlandıran) ile birlikte yazdığı “Made You” adlı parça, single listesinde 11 numaraya kadar yükseldi. Daha sonra Fatboy Slim tarafından 1998 tarihli “Rockafeller Skank” adlı parçasında örnek olarak kullanıldı. On yıldan fazla bir süre sonra, Jennifer’ı canlandıran Gillian Hills, Stanley Kubrick’in A Clockwork Orange (1971) uyarlamasında, Malcolm McDowell’ın kötü niyetli Alex DeLarge’ı ile grup seks yapmaya ürkütücü bir şekilde ikna edilen bir kadın olarak küçük ama önemli bir rol üstlendi.

The Party’s Over (1965)

Yönetmen: Guy Hamilton

1960’ların Chelsea’sinde geçen The Party’s Over, Oliver Reed’in (tehditkar ve puro içen bir karakter) canlandırdığı Moise liderliğindeki bir grup çılgın İngiliz beatnikle kaçtıktan sonra ortadan kaybolan nişanlısını arayan, düzgün........

© Ek Dergi